Τις συνέπειες που θα έχει για τα δικαιώματα των προσφύγων και μεταναστών, αλλά και για τους ίδιους τους εργαζόμενους στις δομές, το σχέδιο νόμου του υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου για την εφαρμογή του αντιδραστικού Συμφώνου της ΕΕ για τη Μετανάστευση και το Άσυλο, ανέδειξαν οι εκπρόσωποι των σωματείων που μίλησαν στην αρμόδια Επιτροπή της Βουλής.
Η Αλεξάνδρα Λάμπρου, πρόεδρος του Συλλόγου Υπαλλήλων Υπηρεσίας Ασύλου και Αρχής Προσφύγων τόνισε πως το νέο σύμφωνο έρχεται να μονιμοποιήσει, να ενοποιήσει και να βαθύνει την πολιτική των μαζικών απορρίψεων ασύλου, της διευρυμένης κράτησης σε δομές – φυλακές, των απελάσεων, των pushbacks, των ασφυκτικών προθεσμιών εξέτασης.
Όπως εξήγησε, οι νέες fast trαck διαδικασίες που προβλέπει θα καταργήσουν στην πράξη την εξατομικευμένη εξέταση αιτημάτων ασύλου, ενταφιάζοντας στην ουσία τη συνθήκη της Γενεύης, κι όλα αυτά σε μία περίοδο έξαρσης των ανταγωνισμών και των πολέμων, σε μία περίοδο που σύμφωνα με τα στοιχεία της ύπατης αρμοστείας του ΟΗΕ για τους πρόσφυγες, οι αναγκαστικά εκτοπισμένοι παραμένουν σταθερά πάνω από 120 εκατομμύρια.
Επίσης επισήμανε τις σοβαρές ελλείψεις που αντιμετωπίζουν οι αρμόδιες υπηρεσίες σε προσωπικό και υποδομές. Οι αρμόδιες υπηρεσίες εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν σοβαρότατα προβλήματα, ιδιαίτερα διερμηνείας που αποτελεί κομβικό στοιχείο για την εξυπηρέτηση μεταναστών και προσφύγων. Όπως είπε, υπάρχει υποστελέχωση, με το 60% περίπου των εργαζομένων να εργάζονται με ελαστικές σχέσεις ακόμα και 10 χρόνια.
Η λογική της αυστηροποίησης και σύντμησης των προθεσμιών εξέτασης ασύλου που προβλέπει το νέο Σύμφωνο, προειδοποίησε ότι θα επιφέρει ακόμα μεγαλύτερη εντατικοποίηση και επιβάρυνση στις υπηρεσίες ασύλου που ήδη λειτουργούν στα όριά τους. Παραθέτοντας συγκεκριμένα και επίσημα στοιχεία, σημείωσε ότι σήμερα εκκρεμούν σχεδόν 29.000 υποθέσεις με τις διαδικασίες που σύμφωνα με το ισχύον πλαίσιο χρειάζονται μήνες μέχρι να φτάσουν στο στάδιο της συνέντευξης ή της έκδοσης απόφασης λόγω των ελλείψεων σε προσωπικό. Επισήμανε ότι οι προσλήψεις συνολικά στο Υπουργείο Μετανάστευσης και Ασύλου γίνονται με το σταγονόμετρο, με αποτέλεσμα να λιμνάζουν και να καθυστερούν υποθέσεις έως και ένα χρόνο για να εξεταστούν στον πρώτο βαθμό και να τελεσιδικήσουν στο δεύτερο βαθμό.
«Αντί να ενισχύονται οι υπηρεσίες μειώνεται ο διαθέσιμος χρόνος για κάθε υπόθεση και όταν μειώνεται ο χρόνος για κάθε υπόθεση, το πρώτο θύμα είναι η εξατομικευμένη εξέταση με βάση όσα ορίζει η σύμβαση της Γενεύης», επισήμανε, προσθέτοντας ότι «το άσυλο δεν είναι διαδικασία παραγωγής διοικητικών πράξεων αλλά αφορά ανθρώπους, πραγματικά περιστατικά, ανθρώπους ξεριζωμένους από τις εστίες τους, από τον πόλεμο και τη φτώχεια, κάθε ένας με τη δική του ιστορία που τον οδήγησε στην προσφυγιά. Και η εμπειρία μας έχει δείξει ότι όσο περισσότερο το άσυλο μετατρέπεται σε κυνήγι στόχων και αριθμών, όσο συμπιέζεται ο χρόνος, τόσο αυξάνεται ο κίνδυνος, η ποιότητα να υποχωρεί μπροστά στην ποσότητα».
Επισήμανε ότι το νομοθετικό πλαίσιο για τους μετανάστες γίνεται ολοένα και πιο βάρβαρο, τους οδηγεί στην εξαθλίωση και την καταστολή, προειδοποιώντας ότι η διευρυμένη κράτηση με μαθηματική ακρίβεια θα οδηγήσει τις δομές στα σύνορα και στα νησιά να γίνουν ξανά αποθήκες ψυχών με χιλιάδες ανθρώπους να κρατούνται για μήνες σε άθλιες συνθήκες.
Καταλήγοντας τόνισε ότι οι εργαζόμενοι ζητούν προσλήψεις μόνιμου προσωπικού, μονιμοποίηση των συμβασιούχων, πλήρη αποκατάσταση διερμηνείας, αναβάθμιση των υποδομών κτιριακών και άλλων και σεβασμό των εργασιακών δικαιωμάτων όλων των εργαζομένων.
Από την πλευρά της η Δήμητρα Γεωργακάκη, πρόεδρος του Σωματείου Εργαζομένων Προσφυγικού και Συναφών Δομών Κοινωνικής Μέριμνας, επισήμανε ότι το νομοσχέδιο κινείται πολύ μακριά από τις ανάγκες και χειροτερεύει την ήδη κακή κατάσταση που επικρατεί, τόσο για τους πρόσφυγες και μετανάστες, όσο και για τους εργαζόμενους του κλάδου.
Υπογράμμισε πως το σχέδιο νόμου «βάζει ταφόπλακα» σε ότι έχει να κάνει με την προστασία της ζωής αλλά και με τα εργασιακά δικαιώματα των εργαζομένων, τονίζοντας ότι μεταξύ άλλων φέρνει την παραμονή της μεγάλης πλειοψηφίας των κατατρεγμένων που φτάνουν στη χώρα μας σε δομές φυλακές. Το μέτρο επεκτείνεται ακόμα και για ανήλικα παιδιά που έχουν κλείσει τα 16 έτη, ενώ η πλούσια εμπειρία που υπάρχει καταγράφει πολλές καταγγελίες για τις συνθήκες διαβίωσης σε αυτές τις δομές.
Σημείωσε ότι οι εργαζόμενοι έρχονται αντιμέτωποι με παιδιά και ενήλικους με φρικτά ιστορικά κακοποίησης όλων των ειδών, θύματα βασανιστηρίων, κυκλωμάτων, φτώχειας, πολέμων που μπορεί στο ταξίδι να είδαν και δικούς τους ανθρώπους να πεθαίνουν ή συνεπιβαίνοντές τους στη βάρκα που κακοποιήθηκαν και κατά τη μεταφορά τους.
Κατήγγειλε ότι για την ενσωμάτωση του βάρβαρου νέου συμφώνου έμειναν σκόπιμα κενά, έκλεισαν δομές, απολύθηκαν εργαζόμενοι, μπήκε λουκέτο σε όλο το μηχανισμό που ανταποκρινόταν σε επείγουσες ανάγκες, έκλεισαν δομές επείγουσας φιλοξενίας ανηλίκων και η μονάδα παιδικής προστασίας που εντόπιζε παιδιά σε αστεγεία και τα τοποθετούσε στις παραπάνω δομές. «Με μαθηματική ακρίβεια, οδηγείτε τα ανήλικα σε μαύρη και επικίνδυνη για αυτά εργασία στην περίπτωση που γλιτώσουν από κάθε λογής κυκλώματα και φέρετε εσείς ακέραια την ευθύνη για αυτό», επισήμανε.
Αναφέρθηκε επίσης στους εργαζόμενους στις ΜΚΟ τονίζοντας ότι «η σημαντική πείρα που έχουν, θρυμματίζεται μέσα στα διάφορα προγράμματα που ανοιγοκλείνουν σε ένα καθεστώς μόνιμης ανασφάλειας μπροστά στον κίνδυνο της απόλυσης ή χωρίς μισθό για μήνες. Όλοι αυτοί οι εργαζόμενοι θα έπρεπε να είναι ενταγμένοι σε ένα ολοκληρωμένο σύστημα για την προστασία των προσφύγων και μεταναστών με ευθύνη του κράτους και σταθερές σχέσεις εργασίας».