Με μια ομιλία γεμάτη μεταφυσικές αναφορές στον «δυτικό πολιτισμό» και τη «χριστιανική πίστη», ο επικεφαλής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, Μάρκο Ρούμπιο, επιχείρησε να ντύσει με ιδεολογικό μανδύα την ανάγκη του αμερικανικού ιμπεριαλισμού να… πειθαρχήσει τους Ευρωπαίους συμμάχους του πριν από τη μεγάλη ιμπεριαλιστική σύγκρουση και ενώ οι διαμάχες για τη ξαναμοίρασμα του κόσμου φουντώνουν. Μιλώντας στην Διάσκεψη του Μονάχου για την Ασφάλεια, ο Ρούμπιο εξέδωσε, στην πραγματικότητα, ένα «πολεμικό ανακοινωθέν» πίσω από τις κορώνες περί ενότητας του «Δυτικού Πολιτισμού».
«Κάναμε αυτά τα λάθη μαζί. Τώρα είναι απαραίτητο να διορθώσουμε και να ανοικοδομήσουμε από κοινού. Υπό τον Ντόναλντ Τραμπ, οι ΗΠΑ σκοπεύουν να ακολουθήσουν αυτή την πορεία, εάν χρειαστεί μόνες τους, αλλά κατά προτίμηση από κοινού. Διότι ΗΠΑ και Ευρώπη αποτελούν μέρος του δυτικού πολιτισμού» και «οι στρατοί δεν υπερασπίζονται κάτι αφηρημένο, αλλά λαούς, έθνη και τρόπο ζωής (…) Οι ΗΠΑ και η Ευρώπη συνδέονται με την χριστιανική πίστη, τη γλώσσα και την κοινή ιστορία».
Ο Ρούμπιο, μέσα από αυτήν την απλή φράση, ξεκαθαρίζει στην ευρωπαϊκή αστική τάξη ότι η «προστασία» που της παρέχει το ΝΑΤΟ έχει αντίτιμο: την πλήρη υποταγή στις οικονομικές και γεωπολιτικές προτεραιότητες του Τραμπ.
Στην Γάζα, στο Ιράν, στην Ουκρανία και στην Βενεζουέλα, ανέφερε ενδεικτικά, απαιτήθηκαν οι παρεμβάσεις των ΗΠΑ. Σε έναν τέλειο κόσμο, ο ρόλος θα ανήκε στους διπλωμάτες, αλλά δεν ζούμε σε τέλειο κόσμο. «Αυτός είναι ο δρόμος που πηγαίνει ο πρόεδρος Τραμπ και ζητάμε να ενωθείτε μαζί μας προκειμένου να πορευτούμε μαζί, όπως κάποτε στο παρελθόν (…) Και πάλι θέλουμε να το κάνουμε μαζί με εσάς, τους πολύτιμους συμμάχους μας και τους παλιότερους φίλους μας. Με την Ευρώπη που είναι περήφανη για την ιστορία της, που έχει τα μέσα να αμυνθεί και την επιθυμία να επιβιώσει. Το χθες τελείωσε, το μέλλον είναι αναπόφευκτο και το κοινό μας πεπρωμένο περιμένει», είπε εμφατικά, κάνοντας σαφές τι θα απαιτηθεί από τους «Ευρωπαίους συμμάχους».
Αναφερόμενος στους θεσμούς της διεθνούς συνεργασίας, ο Μ. Ρούμπιο υποστήριξε ότι ο ΟΗΕ δεν πρέπει να καταργηθεί, αλλά «να μεταρρυθμιστεί και να ανοικοδομηθεί», καθώς, όπως είπε, «έχει τεράστιες δυνατότητες και μπορεί ακόμη να κάνει καλό, αλλά σε κρίσιμες περιπτώσεις δεν είχε τις απαντήσεις».
Η μεταφυσική του «Δυτικού Πολιτισμού»
Οι αναφορές του Ρούμπιο στις «χριστιανικές ρίζες» και τον «δυτικό πολιτισμό» δεν είναι παρά το ιδεολογικό εποικοδόμημα που επιστρατεύεται για να συγκαλύψει την οικονομική βάση, των συγκρούσεων. Πρόκειται για μια απόπειρα να επαναφέρει τις σχέσεις ΗΠΑ – Ευρώπης σε εκείνο το επιθυμητό επίπεδο πριν από το ξέσπασμα νέων συγκρούσεων. Ο Ρούμπιο καλεί την Ευρώπη σε «συσπείρωση» για να διασφαλίσει ότι τα ευρωπαϊκά μονοπώλια θα παραμείνουν προσδεδεμένα στο άρμα της Ουάσινγκτον στον πόλεμο των δασμών και των αγορών κατά της Κίνας.
«Κάναμε λάθη μαζί και τώρα είναι απαραίτητο να τα διορθώσουμε από κοινού. Υπό τον Ντόναλντ Τραμπ, οι ΗΠΑ σκοπεύουν να ακολουθήσουν αυτόν τον δρόμο, εάν χρειαστεί και μόνες τους – αλλά κατά προτίμηση μαζί», δήλωσε ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο, τονίζοντας ότι Ευρώπη και ΗΠΑ αποτελούν μέρος του δυτικού πολιτισμού, με κοινό πεπρωμένο. Αλλη μια μεταφυσική αναφορά αυτήν τη φορά στο λεγόμενο «δυτικό πολιτισμό» και στο «κοινό πεπρωμένο» -λόγια κούφια, που, το μόνο που κάνουν είναι να υπογραμμίζουν τον «πολεμικό» χαρακτήρα που έχουν πάρει οι παγκόσμιες σχέσεις σήμερα.
«Θέλουμε η Ευρώπη να επιβιώσει και να είναι ισχυρή», πρόσθεσε. «Αν κάποιες φορές ακουγόμαστε υπερβολικά ευθείς, είναι επειδή νοιαζόμαστε για το μέλλον σας (…) Το πεπρωμένο μας είναι και θα είναι πάντα συνδεδεμένο με το δικό σας. Η μοίρα της Ευρώπης δεν θα μας είναι ποτέ αδιάφορη», ανέφερε ο Ρούμπιο στο ίδιο πλαίσιο.
«Ακούσαμε την ομιλία σας με έναν αναστεναγμό ανακούφισης», σχολίασε αμέσως μετά ο πρόεδρος της διοργάνωσης, Βόλφγκανγκ Ίσινγκερ, με το βλέμμα στην περσινή – σε διαφορετικό τόνο – τοποθέτηση του Αμερικανού αντιπροέδρου Τζ.Ντ. Βανς από το ίδιο βήμα. Οι ΗΠΑ πέρασαν από το «μαστίγιο» στο… «καρότο».
«Ανησυχούμε βαθιά για το μέλλον σας – και το δικό μας. Και αν διαφωνούμε, αυτή η διαφωνία πηγάζει από τη βαθιά μας ανησυχία για την Ευρώπη, με την οποία είμαστε συνδεδεμένοι, όχι μόνο οικονομικά και στρατιωτικά, αλλά πνευματικά και πολιτισμικά», επισήμανε ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας. Αναφέρθηκε, δε, εκτενώς στις κοινές ιστορικές ρίζες Ευρώπης και ΗΠΑ: «Είμαστε στο δυτικό ημισφαίριο, αλλά θα είμαστε πάντα παιδί της Ευρώπης», είπε χαρακτηριστικά
Αποβιομηχάνιση, «κλιματική υστερία», μετανάστευση και εμπόριο
Ο Μάρκο Ρούμπιο , απαρίθμησε και τα «ανόητα λάθη» τα οποία, όπως είπε, έγιναν κατά το παρελθόν από κοινού, για το ελεύθερο εμπόριο, την αποβιομηχάνιση, την «κλιματική υστερία» και την μετανάστευση, ενώ έκανε λόγο για αποβιομηχάνιση της Ευρώπης.
«Η αποβιομηχάνιση δεν είναι αναπόφευκτη, αλλά μάλλον το ανόητο αποτέλεσμα μιας μεταπολεμικής ψευδαίσθησης (…) Η μαζική μετανάστευση δεν είναι περιθωριακό θέμα, αλλά αποσταθεροποιεί τις κοινωνίες στη Δύση. Πρέπει να ανακτήσουμε τον έλεγχο των εθνικών μας συνόρων και αυτό δεν είναι ούτε ξενοφοβία ούτε μίσος, αλλά πράξη εθνικής κυριαρχίας ενώπιον επείγουσας απειλής (…) Η Δύση έχει αναθέσει σε τρίτους την κυριαρχία της», σημείωσε, ενώ μίλησε και για «λατρεία του κλίματος».
Ωστόσο, όταν ο Ρούμπιο μιλά για «αποβιομηχάνιση της Ευρώπης», ουσιαστικά περιγράφει το αποτέλεσμα του ενδο-ιμπεριαλιστικού ανταγωνισμού. Οι ΗΠΑ χρησιμοποιούν την ενεργειακή κρίση, την κρίση του φυσικού αερίου και το LNG για να «κανιβαλίσουν» την ευρωπαϊκή βιομηχανία, ενισχύοντας τη δική τους θέση στον ανταγωνισμό με τα κινεζικά και ρωσικά μονοπώλια.
«Δεν θέλουμε οι σύμμαχοί μας να είναι αδύναμοι, αυτό καθιστά αδύναμους κι εμάς (…) Δεν θέλουμε να είμαστε ενοχικοί ή να ντρεπόμαστε. Είμαστε κληρονόμοι του ίδιου ευγενούς πολιτισμού, τον οποίο πρέπει να είμαστε σε θέση να υπερασπιστούμε. Δεν έχουμε κανένα συμφέρον να είμαστε ευγενικοί τοποτηρητές της πτώσης της Δύσης. Πρέπει να ανανεώσουμε τον σπουδαιότερο πολιτισμό της ιστορίας και όχι η συμμαχία μας να παραλύει από φόβο π.χ. για το κλίμα ή την τεχνολογία», πρόσθεσε ο Αμερικανός αξιωματούχος.
Από τον φιλελεύθερο κοσμοπολιτισμό στον επιθετικό προστατευτισμο;
Η παρακμή αποτελεί επιλογή και οι ΗΠΑ δεν θέλουν να είναι οι ευγενικοί τοποτηρητές της παρακμής. Χρειαζόμαστε ισχυρούς συμμάχους, ικανούς να υπερασπιστούν τον εαυτό τους, υπερήφανους για τον πολιτισμό και την κληρονομιά τους και έτοιμους να υπερασπιστούν αυτόν τον πολιτισμό, συνέχισε ο επικεφαλής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ και είπε χαρακτηριστικά ότι «δεν μπορούμε πια να ωραιοποιούμε ένα κατεστραμμένο status quo» και «ελαττωματικές πολιτικές», ενώ περιέγραψε ως ψευδαίσθηση της Δύσης μετά το τέλος του Ψυχρού Πολέμου ότι «θα ζούσαμε σε έναν κόσμο χωρίς σύνορα».
Η ρητορική περί «ανάκτησης των συνόρων» και «εθνικής κυριαρχίας» από έναν εκπρόσωπο της υπερδύναμης που έχει παραβιάσει κάθε έννοια κυριαρχίας παγκοσμίως, είναι ο ορισμός της υποκρισίας.
Με το ελεύθερο εμπόριο, επισήμανε, η Δύση ανέθεσε την κυριαρχία της σε άλλες χώρες, ενώ με την «κλιματική υστερία» της περιορίστηκε, την ώρα που «οι εχθροί μας» επικεντρώνονται στο πετρέλαιο και στο φυσικό αέριο. «Η παγκόσμια τάξη», τόνισε, «δεν πρέπει να τίθεται πάνω από τα εθνικά συμφέροντα».
Η «κυριαρχία» που επικαλείται ο Ρούμπιο είναι η ελευθερία του αμερικανικού κεφαλαίου να κινείται χωρίς τους περιορισμούς των διεθνών οργανισμών (ΟΗΕ) ή των περιβαλλοντικών συμφωνιών, όταν αυτοί εμποδίζουν την κερδοφορία. Η δε παραδοχή για τα «λάθη του ελεύθερου εμπορίου» αντανακλά τη νέα μετάβαση από τον φιλελεύθερο κοσμοπολιτισμό στον επιθετικό προστατευτισμό.
Απαντώντας σε ερώτηση σχετικά με τον πόλεμο στην Ουκρανία και το εάν η Ρωσία επιθυμεί πραγματικά το τέλος του ή απλώς «κερδίζει χρόνο», ο Μάρκο Ρούμπιο σημείωσε ότι έχει επιτευχθεί πρόοδος στις διαπραγματεύσεις, ωστόσο οι εκκρεμότητες αφορούν πλέον τα πιο δύσκολα ζητήματα. «Το ερώτημα είναι εάν υπάρχει ένα αποτέλεσμα με το οποίο μπορεί να ζήσει η Ουκρανία και το οποίο να μπορεί να δεχθεί η Ρωσία», δήλωσε, ενώ σχετικά με τις προσδοκίες από την επικείμενη συνάντηση του προέδρου Τραμπ με τον Πρόεδρο της Κίνας Σι Τζινπίνγκ, τόνισε ότι οι δύο μεγαλύτερες οικονομίες του πλανήτη οφείλουν να επικοινωνούν και να αποτρέπουν διαμάχες, παρότι τα εθνικά συμφέροντά τους μπορεί να απέχουν.
Υπογράμμισε επίσης ότι «πρέπει να έχουμε – όπως και η Ευρώπη – σχέση με την Κίνα, αλλά όχι σε βάρος των εθνικών μας συμφερόντων».