Στον απόηχο της κατάρρευσης της πολυκατοικίας στα Πετράλωνα, όπου μόνο από καθαρή τύχη δεν υπήρξαν θύματα, οι μηχανικοί του Δημοσίου καταγγέλουν διάλυση» του δημόσιου ελέγχου στις ιδιωτικές υποδομές. Μάλιστα, η Πανελλήνια Ομοσπονδία Ενώσεων Μηχανικών Δημοσίων Υπαλλήλων (ΠΟ ΕΜΔΥΔΑΣ) καταγράφει το αποκαλυπτικό στοιχείο ότι μόλις μία στις δέκα οικοδομικές άδειες ελέγχεται μέσω προέγκρισης, διαδικασία που περιορίζεται αποκλειστικά στον έλεγχο των όρων δόμησης και όχι των τεχνικών μελετών.
«Η επί της ουσίας κατάργηση του Δημόσιου ελέγχου στις κατασκευές, αποδεδειγμένα αυξάνει τις αυθαιρεσίες και τις κατασκευές με προβλήματα που δεν είναι πάντα ορατά», αναφέρει η Ομοσπονδία, αποδίδοντας την κατάσταση στις μεταρρυθμίσεις που, στο όνομα της επιτάχυνσης των διαδικασιών και της μείωσης της γραφειοκρατίας, μετέφεραν σχεδόν εξ ολοκλήρου την ευθύνη της τήρησης της νομοθεσίας στους ιδιώτες μελετητές και τους επιβλέποντες μηχανικούς. Με άλλα λόγια οι ιδιώτες ελέγχουν τον εαυτό τους!
Κερδοσκοπικές πιέσεις και εργατικά ατυχήματα – δυστυχήματα
Η Ομοσπονδία συνδέει άμεσα το πρόβλημα με την έντονη οικοδομική δραστηριότητα των τελευταίων ετών, αναφερόμενη ξεκάθαρα σε κερδοσκοπικές πιέσεις στην αγορά ακινήτων που λειτουργούν εις βάρος της ασφάλειας: «Η κερδοσκοπική πίεση πάνω στο δομημένο περιβάλλον – ειδικά στα μεγάλα αστικά κέντρα και στις τουριστικές περιοχές – μεγεθύνει τόσο τα φαινόμενα της διαφθοράς, όσο και οι πλημμελείς μελέτες – επιβλέψεις – κατασκευές, που λειτουργούν σε βάρος της ασφάλειας κατασκευών αλλά και εργαζομένων», σημειώνει προσθέτοντας πως αυτό καταδεικνύεται και από τη μεγάλη αύξηση των εργατικών ατυχημάτων στον κατασκευαστικό τομέα, αλλά και «το πλήθος των κατασκευαστικών αστοχιών που εμφανίζονται, υπό το βάρος της βιασύνης και των ασφυκτικών χρονοδιαγραμμάτων».
Οι μηχανικοί του δημοσίου δεν είναι τροχονόμοι ιδιωτικών συμφερόντων
Οι μηχανικοί επισημαίνουν και το παλαιό κτιριακό απόθεμα της χώρας, τονίζοντας την αναγκαιότητα σταδιακών ελέγχων της στατικής επάρκειας τόσο στα δημόσια όσο και στα ιδιωτικά κτίρια. «Έχουμε ως χώρα ένα αρκετά γερασμένο κτιριακό απόθεμα το οποίο οφείλει να ελεγχθεί σταδιακά, ώστε να διασφαλιστεί δομικά η ανθεκτικότητά του», σημειώνουν, προσθέτοντας ότι όταν ακόμη και δημόσια σχολικά κτίρια εμφανίζουν σοβαρές τρωτότητες, «μπορούμε να φανταστούμε τι γίνεται με τα ιδιωτικά κτίρια».
Η Ομοσπονδία ζητά να εξασφαλιστεί χρηματοδότηση για προσεισμικούς και στατικούς ελέγχους, επισημαίνοντας ότι η πολιτεία θα πρέπει να αντιμετωπίσει τη στατική επάρκεια όπως αντιμετωπίζει τα προγράμματα ενεργειακής αναβάθμισης.
Η ΠΟ ΕΜΔΥΔΑΣ αναφέρεται και στην υποβάθμιση του επαγγέλματος του μηχανικού υπογραμμίζοντας την κατάργηση του κώδικα αμοιβών, την απουσία συλλογικών συμβάσεων και τις χαμηλές αποδοχές των μηχανικών του Δημοσίου, υποστηρίζοντας ότι όλα αυτά επηρεάζουν τελικά την ποιότητα των έργων.
«Η αντιμετώπιση των αναγκαίων μελετών και του επιστημονικού ελέγχου και επίβλεψης, ως κόστος που μπορεί να περιορίζεται στον βωμό του κέρδους ή των “δημοσιονομικών προτεραιοτήτων”, έχει συντριπτικές επιπτώσεις στο περιβάλλον και στην ασφάλεια των Υποδομών», αναφέρει χαρακτηριστικά, ενώ προσθέτει πως αυτό «το ζήσαμε στα Τέμπη, στη Βιολάντα, αλλά και σε πλήθος άλλων περιπτώσεων».
Τονίζει ότι τα προβλήματα δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν με επίκληση της ατομικής ευθύνης, αλλά απαιτούν συνολική αλλαγή πολιτικής, ενώ ζητά την επαναφορά ουσιαστικού δημόσιου ελέγχου στις κατασκευές, σαφές νομοθετικό πλαίσιο, υποχρεωτικές εδαφοτεχνικές μελέτες όπου απαιτείται, στελέχωση όλων των δημόσιων τεχνικών υπηρεσιών και θεσμική ενίσχυση των ελεγκτικών μηχανισμών «ώστε να μετατραπούν από τροχονόμους ιδιωτικών συμφερόντων σε μηχανισμούς προστασίας της κοινωνίας, της ασφάλειας και του περιβάλλοντος», όπως αναφέρει.
Παράλληλα, καλεί την Πολιτεία να διερευνήσει πλήρως τα αίτια της κατάρρευσης στα Πετράλωνα, να στηρίξει τους πληγέντες κατοίκους και να προχωρήσει άμεσα στις αναγκαίες θεσμικές παρεμβάσεις.