Περίπου 200.000 διαδηλωτές, κυρίως άνδρες ντυμένοι με παραδοσιακά μαύρα κοστούμια και καπέλα διαδήλωσαν στην Ιερουσαλήμ απαιτώντας να παραμείνουν οι υπερορθόδοξοι Εβραίοι απαλλαγμένοι από την ισραηλινή στρατιωτική θητεία.
Σύμφωνα με τον δημόσιο ραδιοτηλεοπτικό φορέα του Ισραήλ KAN, η διαμαρτυρία οργανώθηκε από τα φοιτητικά συμβούλια των ραβίνων Haredim (Υπερορθόδοξοι Εβραίοι) και της Torah ενάντια σε αυτό που περιγράφουν ως «επίθεση στην ταυτότητα της θρησκευτικής κοινωνίας και παραβίαση της ελευθερίας να σπουδάζει κανείς τη θρησκεία».
Η διαμαρτυρία σηματοδοτεί μια από τις μεγαλύτερες θρησκευτικές διαδηλώσεις στην ιστορία της χώρας, δήλωσε ο ΚΑΝ.
Η εφημερίδα Haaretz ανέφερε ότι οι διαδηλωτές φώναζαν κατά της σύλληψης των υπερορθόδοξων φοιτητών που κατηγορούνται για αποφυγή υποχρεωτικής στρατιωτικής θητείας στο Ισραήλ.
Η διαμαρτυρία είναι «μια σπάνια επίδειξη ενότητας μεταξύ των οργανώσεων Haredim (κυρίως το Shas και το United Torah Judaism), που συχνά είναι βαθιά διχασμένες για την πολιτική και τις σχέσεις με το κράτος», επισήμανε η εφημερίδα.
Τουλάχιστον 2.000 αστυνομικοί κινητοποιήθηκαν για να αντιμετωπίσουν τη διαδήλωση.
Η αστυνομία έκλεισε τον αυτοκινητόδρομο 1, τον κεντρικό αυτοκινητόδρομο του Ισραήλ, ανέφερε το πρακτορείο ΚΑΝ.
Οι Ισραηλινοί Σιδηρόδρομοι αποφάσισαν επίσης να κλείσουν τον σιδηροδρομικό σταθμό της Ιερουσαλήμ από τη 1:00 μ.μ. λόγω της συμφόρησης που προκλήθηκε από τη διαμαρτυρία.
Οι Χαρεντίμ (Haredim) αποτελούν περίπου το 13% του πληθυσμού του Ισραήλ των 10 εκατομμυρίων, περίπου 1,3 εκατομμύρια ανθρώπους, και από αυτούς 66.000 άνδρες σε στρατιωτική ηλικία επωφελούνται σήμερα από την εξαίρεση. Οι υπερορθόδοξοι Εβραίοι ισχυρίζονται ότι η στρατιωτική θητεία απειλεί τη θρησκευτική τους ταυτότητα και τη δομή της κοινότητας, καθώς αφιερώνουν τη ζωή τους στη μελέτη της Τορά. Εξέχοντες ραβίνοι προέτρεψαν τους οπαδούς να απορρίψουν το νομοσχέδιο και να «ξεριζώσουν τις εντολές κατάταξης».
Για δεκαετίες, οι περισσότεροι υπερορθόδοξοι άνδρες απέφευγαν την στρατιωτική θητεία μέσω επαναλαμβανόμενων αναβολών για θρησκευτική μελέτη μέχρι να φτάσουν στην ηλικία εξαίρεσης, που σήμερα ορίζεται στα 26.
Η μαζική διαδήλωση έρχεται μετά από μια πρόσφατη αποστολή χιλιάδων ειδοποιήσεων επιστράτευσης που στάλθηκαν σε υπερορθόδοξους τους τελευταίους μήνες και σε αρκετούς λιποτάκτες φυλακισμένους.
«Αυτή τη στιγμή, οι άνθρωποι που αρνούνται να πάνε στον στρατό οδηγούνται σε στρατιωτική φυλακή», δήλωσε ο Shmuel Orbach, ένας διαδηλωτής, «Δεν είναι τόσο άσχημα. Αλλά είμαστε μια εβραϊκή χώρα. Δεν μπορείς να πολεμήσεις ενάντια στον Ιουδαϊσμό σε μια εβραϊκή χώρα. Δεν λειτουργεί».
Η συζήτηση για τη στρατιωτική θητεία – και ποιος εξαιρείται – έχει προκαλέσει εδώ και καιρό εντάσεις στην ισραηλινή κοινωνία και έχει γίνει πολιτικός πονοκέφαλος για τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Νετανιάχου κατά τη διάρκεια των πολεμικών επιχειρήσεων του Ισραήλ ενάντια στο λαό της Παλαιστίνης την τελευταία διετία.
Η απογοήτευση για την εξαίρεση έχει αυξηθεί κατά τη διάρκεια των πολεμικών επιχειρήσεων του Ισραήλ στη Γάζα, τον Λίβανο και το Ιράν από το 2023, καθώς ο αριθμός των νεκρών ισραηλινών στρατιωτικών έφτασε στον υψηλότερο αριθμό εδώ και δεκαετίες.
Πέρυσι, το Ανώτατο Δικαστήριο του Ισραήλ αποφάσισε ομόφωνα ότι ο στρατός πρέπει να αρχίσει να στρατολογεί υπερορθόδοξους άνδρες για υπηρεσία. Στην απόφασή του, το δικαστήριο ανέφερε ότι, ελλείψει νόμου που να θεσμοθετεί διάκριση μεταξύ Εβραίων φοιτητών θεολογικών ιερατικών σεμιναρίων και άλλων στρατευσίμων, το σύστημα υποχρεωτικής στρατιωτικής θητείας του Ισραήλ ισχύει για τους υπερορθόδοξους άνδρες όπως και για κάθε άλλο πολίτη.
Η απόφαση αυτή είχε αποσταθεροποιητική επίδραση στην κυβέρνηση συνασπισμού του Νετανιάχου. Τον Ιούλιο, το υπερορθόδοξο κόμμα του Ισραήλ, United Torah Judaism (UTJ), ανακοίνωσε ότι αποχωρεί από τον διχασμένο δεξιό συνασπισμό της χώρας, αφήνοντας τον Νετανιάχου με μια ελάχιστη πλειοψηφία στην Κνεσέτ.
Το Κοινοβούλιο αγωνίζεται να συντάξει ένα νέο νομοσχέδιο για τη στρατιωτική θητεία, το οποίο μέχρι στιγμής δεν έχει καταφέρει να ανταποκριθεί ούτε στις υπερορθόδοξες απαιτήσεις ούτε σε εκείνες ενός επιβαρυμένου στρατού.
Το Ισραήλ έχει προγραμματίσει να διεξάγει εκλογές μέχρι τα τέλη Οκτωβρίου 2026, με τουλάχιστον 11 νέα πολιτικά κόμματα να έχουν ήδη εγγραφεί και την αντιπολίτευση του Νετανιάχου να αναζητά για άλλη μια φορά έναν τρόπο να τον εκθρονίσει.
