Κοινωνία

Με αφορμή τον εορτασμό για το Ραμαζάνι

Το πιο περίεργο είναι ότι όσοι θέλουν να επιτεθούν στο θρησκευτικό συναίσθημα των μουσουλμάνων και να απαγορεύσουν τους εορτασμούς τους (15 Μαΐου έως 15 Ιουνίου είναι ο μήνας του Ραμαζανιού για τον μουσουλμανικό κόσμο), προβάλλουν το επιχείρημα ότι στην δική τους χώρα (των μεταναστών) οι χριστιανοί δεν θα μπορούσαν να έχουν τις ίδιες θρησκευτικές ελευθερίες.

Το εκπληκτικό με αυτό το επιχείρημα είναι, καταρχήν, ότι όλες οι χώρες των μεταναστών …μετατρέπονται σε μία φανταστική χώρα που υποθέτουν ότι διαμένουν όλοι οι μουσουλμάνοι του κόσμου (!). Στη συνέχεια, παράλληλα με το επιχείρημα ότι οι μουσουλμάνοι είναι μισαλλόδοξοι, τους αρνούνται τη δυνατότητα να εξασκήσουν ελεύθερα τις θρησκευτικές τους πεποιθήσεις. Όλη αυτή η τακτική βασίζεται στη λογική της εκάστοτε κυρίαρχης θρησκείας που επιδιώκει να είναι υπεράνω κριτικής και να αντιμετωπίζεται ως η μοναδική αλήθεια. Οι θρησκείες επιθυμούν, πολλές φορές, αυτό το ρόλο για τον εαυτό τους και επομένως επιθυμούν να περιθωριοποιήσουν όλες τις δημόσιες εκφάνσεις άλλων θρησκειών.

Η αντίθετη άποψη –που υποστηρίζει και ο γράφων– είναι ότι όλες οι θρησκείες πρέπει να κρίνονται ως σύστημα ιδεών. Κατ’ επέκταση, στα πλαίσια ενός κοσμικού κράτους όλοι οι άνθρωποι έχουν δικαίωμα να εκφράζουν και να εξασκούν τα πιστεύω τους, όποια και αν είναι αυτά.

Φυσικά κάτι τέτοιο δεν μπορεί να γίνει χωρίς περιορισμούς. Αν κάποια θρησκευτική ομάδα επιθυμεί, για παράδειγμα, τα κορίτσια των οικογενειών που ανήκουν σε αυτήν να μην πηγαίνουν σχολείο διότι αυτό επιτάσσει η θρησκεία τους, τότε αυτό δεν μπορεί να γίνει αποδεκτό. Το δικαίωμα στη θρησκευτική ελευθερία είναι εξαιρετικά σημαντικό διότι αποτελεί κομμάτι της ελευθερίας της έκφρασης, αλλά σταματάει στον κόσμο των ιδεών –όταν περνούμε στην πράξη, αυτή πρέπει να είναι σύμφωνη με τη διαφύλαξη των δικαιωμάτων όλων των ανθρώπων.

Τι είναι το Ραμαζάνι

Το Ραμαζάνι είναι η πιο σημαντική γιορτή του μουσουλμανισμού, παρόμοιας αξίας με το Χριστιανικό Πάσχα ή το Εβραϊκό Γιομ Κιπούρ.

Στις 15 Μαΐου ξεκίνησε για τους μουσουλμάνους σε όλο τον κόσμο ο μήνας του Ραμαζανιού. Το αραβικό ημερολόγιο είναι σεληνιακό και, άρα, κάθε χρόνο ο μήνας αυτός είναι κινητή εορτή για τους μουσουλμάνους. Από το ένα σχεδόν δισεκατομμύριο μουσουλμάνους περίπου 150.000 με 300.000 βρίσκονται στην Ελλάδα, εκ των οποίων μόνο 100.000 είναι στη Θράκη, ενώ οι υπόλοιποι είναι κυρίως οικονομικοί μετανάστες και πρόσφυγες από χώρες όπως το Πακιστάν, η Αίγυπτος και το Μπαγκλαντές [1] –μεγάλος αριθμός αυτών κατοικεί σε μεγάλα αστικά κέντρα και συμμετέχει στους εορτασμούς.

Ποια είναι η φύση αυτής της γιορτής που αφορά τόσο πολύ κόσμο;

Το Ραμαζάνι είναι ο πιο γνωστός εορτασμός στο Ισλάμ και ακολουθείται από, σχεδόν, ένα δισεκατομμύριο ανθρώπους κάθε χρόνο. Σύμφωνα με την μουσουλμανική παράδοση το μήνα του Ραμαζανιού ο Μωάμεθ έλαβε από τον Θεό (Αλλάχ) το Κοράνι. Σε αντίθεση με τη συνήθη αντίληψη των δυτικών, ο Μωάμεθ δεν είναι ο συγγραφέας του ιερού βιβλίου του Ισλάμ. Ο Θεός υπαγόρευσε στον Μωάμεθ όλο το Κοράνι και με αυτόν τον τρόπο οι μουσουλμάνοι απέκτησαν τους νόμους τους και το πρότυπο ζωής με βάση το οποίο θα μπορέσουν να πετύχουν την ένωση με τον Θεό μετά θάνατον. Αυτή η προσφορά του Θεού προς τους ανθρώπους είναι και αυτή που εορτάζεται από τους μουσουλμάνους ανά τον κόσμο.

Οι πέντε πυλώνες του Ισλάμ

Το Ραμαζάνι είναι ένας εκ των 5 πυλώνων του Ισλάμ και η νηστεία κατά τη διάρκειά του θεωρείται υποχρεωτική για τους μουσουλμάνους. Αυτή η νηστεία εκτείνεται κατά τη διάρκεια της κάθε ημέρας, από την ανατολή έως τη δύση του ηλίου για όλους τους ενήλικες, εκτός από τις εγκύους, τους οδοιπόρους, τις λεχώνες, τους αρρώστους, τους διαβητικούς κ.ο.κ. Απαγορεύεται σε αυτούς που νηστεύουν να φάνε, να πιουν υγρά, να καπνίσουν, να έχουν σεξουαλικές επαφές, να λένε ψέματα, να βρίζουν και να χρησιμοποιούν βία εκτός από περιπτώσεις αυτοάμυνας. Ταυτόχρονα προτρέπονται, κατά τη διάρκεια αυτού του μήνα, να κάνουν φιλανθρωπίες και να διαβάζουν το Κοράνι (κατά προτίμηση ολόκληρο). Μετά τη δύση του ηλίου οργανώνονται δείπνα που γίνονται με συγγενείς και φίλους ή ακόμη μεγαλύτερα, αφού παραδοσιακά ο μήνας του Ραμαζανιού είναι μία ευκαιρία προκειμένου οι μουσουλμάνοι να συναντηθούν κοινωνικά.

Το Ραμαζάνι συνδέεται άρρηκτα και με τους 3 από τους 4 πυλώνες του Ισλάμ που είναι η Πίστη, η Προσευχή και η Φιλανθρωπία ενώ η επίσκεψη στη Μέκκα είναι μία αυτόνομη τελετή που γίνεται το μήνα τής προσκύνησης. Η Πίστη αφορά την ομολογία της πίστεως του μουσουλμάνου που, ενώ είναι εξαιρετικά μικρότερο από το χριστιανικό «Πιστεύω», είναι απαραίτητο για την είσοδο του μουσουλμάνου στην κοινότητα («δεν υπάρχει άλλος Θεός εκτός από τον Αλλάχ και ο Μωάμεθ είναι ο προφήτης του»). Η Προσευχή είναι η υποχρέωση των μουσουλμάνων να προσεύχονται 5 φορές την ημέρα για να δείξουν την αφοσίωσή τους στον Θεό. Ιδιαίτερη μνεία πρέπει να γίνει στη φιλανθρωπία (zakaat) η οποία στους μουσουλμάνους είναι υποχρεωτική μέχρι ενός ποσοστού του εισοδήματός τους (πάνω από το όριο της φτώχιας), από εκεί και πέρα ο πιστός είναι ελεύθερος να προσφέρει παραπάνω φιλανθρωπία καθόσον, όπως λέει το ίδιο το Κοράνι, «το μέγεθος της σκιάς τού πιστού την ημέρα της κρίσης θα είναι το μέγεθος της φιλανθρωπίας του». Το αποτέλεσμα είναι ότι επειδή οι μουσουλμάνοι πιστεύουν ότι οι ενάρετες πράξεις έχουν διπλό αποτέλεσμα το μήνα του Ραμαζανιού, κάνουν τις περισσότερες φιλανθρωπίες τους αυτόν τον μήνα. Αυτό το κομμάτι της θρησκείας του Μουσουλμανισμού εκφράζεται στο Ραμαζάνι.

Μια σύγκριση

Προφανώς στο Κοράνι υπάρχουν και πολλά πολεμικά κείμενα, επιθετικά και μισαλλόδοξα. Όποιος όμως υποστηρίζει ότι η Βίβλος δεν έχει τέτοιου είδους κείμενα, τότε μάλλον δεν έχει διαβάσει τα βιβλία τής Παλαιάς Διαθήκης (Ιησούς του Ναυή, Δευτερονόμιον κ.ά.). Αυτό δεν είναι παράξενο ούτε παράλογο αφού τα παλαιότερα βιβλία της Παλαιάς διαθήκης έχουν γραφτεί αιώνες πριν τον Χριστό και τα νεότερα της Καινής αιώνες μετά τον Χριστό.

Το αποτέλεσμα είναι ότι αντικατοπτρίζουν διαφορετικές εποχές και διαφορετικά σημεία στην εξέλιξη των κοινωνιών. Με αυτόν τον τρόπο όποιος θέλει να ερμηνεύσει κυριολεκτικά την Αγία Γραφή, μπορεί να βρει δικαιολόγηση πρακτικά για οτιδήποτε (γενοκτονίες, αγάπη, σκλαβιά, ανεκτικότητα, αγοραπωλησίες γυναικών, υποτίμηση αλλόθρησκων, αποδοχή αλλόθρησκων κ.ά.). Με τον ίδιο τρόπο και το Κοράνι έχει χρησιμοποιηθεί από την μυστικιστική αίρεση των Σούφι με έναν τελείως εσωτερικό τρόπο, και από τους Ισλαμοφασίστες του ISIS με έναν τελείως αιματηρό τρόπο.

Βέβαια η μεγαλύτερη γιορτή της χριστιανοσύνης δεν αφορά τις γενοκτονίες του Ιησού του Ναυή και τις ανθρωποθυσίες της Παλαιάς Διαθήκης, αλλά αναφέρεται στο πιο ανθρωπιστικό κομμάτι που υπάρχει μέσα στον χριστιανισμό, που είναι η διδασκαλία του Χριστού στην Καινή Διαθήκη. Με παρόμοιο τρόπο η μεγαλύτερη γιορτή των μουσουλμάνων αφορά τον εξαγνισμό από την αμαρτία και τον ορθό τρόπο ζωής και όχι την επιθετική τζιχάντ που έχει σαν στόχο να σφάξει τους «απίστους».

[1] Σύμφωνα με την έρευνα της ΕΛΣΤΑΤ του 2011 (που δεν περιλαμβάνει τις πρόσφατες ροές από την Συρία ) από τις 911 000 μετανάστες στην Ελλάδα το 3,7% είναι από το Πακιστάν (ποσοστό μουσουλμάνων στο Πακιστάν είναι 97%) το 1,1% είναι από την Αίγυπτο (ποσοστό μουσουλμάνων στην Αίγυπτο είναι 85%) 1,2% είναι από τo Μπαγκλαντές (ποσοστό μουσουλμάνων στις Μπαγκλαντές είναι 97% ). Εν ολίγοις περίπου 50 000 είναι αρκετά πιθανό να είναι μουσουλμάνοι συν το γεγονός ότι 12% από τις 911 000 είναι αγνώστου εθνικότητας ή δεν έχουν εθνικότητα. Είναι λογικό να υποθέσουμε ότι οι πολλοί από αυτούς είναι από χώρες της Μ. Ανατολής και της Αφρικής οι οποίες είναι κυρίως μουσουλμανικές. Ακόμη και όλοι να είναι μουσουλμάνοι (πράγμα αδύνατο) τότε το σύνολο των μουσουλμάνων μεταναστών είναι περίπου 160 000 άνθρωποι. Πολλοί ανεβάζουν το ποσό αυτό σε πάνω από 400 000 συνυπολογίζοντας τις 500 000 Αλβανούς που είναι στην χώρα μας καθώς το 58% του πληθυσμού της Αλβανίας είναι μουσουλμάνοι. Η σχέση όμως των Αλβανών με την μουσουλμανική θρησκεία είναι μικρή με αποτέλεσμα να μην ακολουθούν το τυπικό της και να λαμβάνουν μέρος στις θρησκευτικές τελετές επιδερμικά ή καθόλου. Εξαιρέσαμε λοιπόν αυτό το κομμάτι του μουσουλμανικού πληθυσμού. Πηγή ΕΛΣΤΑΤ, http://www.statistics.gr/el/statistics?p_p_id=documents_WAR_publicationsportlet_INSTANCE_qDQ8fBKKo4lN&p_p_lifecycle=2&p_p_state=normal&p_p_mode=view&p_p_cacheability=cacheLevelPage&p_p_col_id=column-2&p_p_col_count=4&p_p_col_pos=1&_documents_WAR_publicationsportlet_INSTANCE_qDQ8fBKKo4lN_javax.faces.resource=document&_documents_WAR_publicationsportlet_INSTANCE_qDQ8fBKKo4lN_ln=downloadResources&_documents_WAR_publicationsportlet_INSTANCE_qDQ8fBKKo4lN_documentID=310596&_documents_WAR_publicationsportlet_INSTANCE_qDQ8fBKKo4lN_locale=el,

*Ο Σταμάτης Ρήγας είναι ιστορικός 

**Η φωτογραφία είναι από τη γιορτή του Ραμαζανίου στην Παλαιστίνη 

 

(Επισκέψεις: 71 φορές, όπου 1 ημερήσιες)
Ημεροδρόμος

Ημεροδρόμος

Send this to a friend