Η ανάγκη για ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα αντισεισμικής θωράκισης του κτιριακού αποθέματος της χώρας, η κριτική στον τρόπο με τον οποίο αναπτύχθηκαν οι ελληνικές πόλεις τις τελευταίες δεκαετίες, αλλά και οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής βρέθηκαν στο επίκεντρο των δηλώσεων του καθηγητή Φυσικών Καταστροφών Κώστα Συνολάκη στην ΕΡΤ.
Με αφορμή την πρόσφατη κατάρρευση κτιρίου στα Πετράλωνα, αλλά και τους μεγάλους σεισμούς στην Βενεζουέλα, ο καθηγητής υπογράμμισε ότι η Ελλάδα οφείλει να προχωρήσει σε ουσιαστική πολιτική πρόληψης και όχι να περιορίζεται σε παρεμβάσεις μετά από κάθε καταστροφή. Όπως σημείωσε, η Πολιτεία έχει δημιουργήσει προγράμματα χρηματοδότησης για την ενεργειακή αναβάθμιση κατοικιών, ωστόσο δεν υπάρχει αντίστοιχη μέριμνα για τη στατική και αντισεισμική ενίσχυση των παλαιών κτιρίων.
«Είναι παράλογο να χρηματοδοτούμε την ενεργειακή αναβάθμιση και να μην κάνουμε απολύτως τίποτα για τη στατική και αντισεισμική προστασία των κτιρίων», ανέφερε χαρακτηριστικά, ζητώντας να θεσπιστούν οικονομικά κίνητρα που θα επιτρέψουν στους ιδιοκτήτες να προχωρήσουν στις απαραίτητες παρεμβάσεις. Παράλληλα, τόνισε ότι στην περίπτωση των Πετραλώνων πρέπει να διερευνηθούν όχι μόνο οι εργασίες εκσκαφής, αλλά και η κατάσταση του ίδιου του κτιρίου, η επάρκεια του φέροντος οργανισμού και η εφαρμογή του οικοδομικού κανονισμού.
Ο Κώστας Συνολάκης άσκησε επίσης έντονη κριτική στον τρόπο με τον οποίο διαμορφώθηκε η σύγχρονη δόμηση στη χώρα, υποστηρίζοντας ότι εγκαταλείφθηκαν οι αρχές της παραδοσιακής αρχιτεκτονικής, οι οποίες είχαν εξελιχθεί μέσα στους αιώνες με βάση τις ιδιαίτερες κλιματικές συνθήκες του ελληνικού χώρου.
Όπως είπε, για χιλιάδες χρόνια οι κατοικίες σχεδιάζονταν ώστε να αξιοποιούν τον φυσικό αερισμό, τη σκίαση και τα κατάλληλα δομικά υλικά. Αντίθετα, τον 20ό αιώνα κυριάρχησε ένα μοντέλο δόμησης με μεγάλες γυάλινες επιφάνειες, μάρμαρο και υλικά που ευνοούν την υπερθέρμανση των πόλεων και αυξάνουν την ενεργειακή κατανάλωση. Κατά τον ίδιο, το αποτέλεσμα είναι πόλεις χωρίς ιδιαίτερη ταυτότητα, περισσότερο ευάλωτες στα ακραία θερμικά φαινόμενα.
Αναφερόμενος στην κλιματική αλλαγή, ο καθηγητής επισήμανε ότι πλέον υπάρχει σχεδόν καθολική επιστημονική συμφωνία πως ευθύνεται για την ολοένα συχνότερη εμφάνιση ακραίων καιρικών φαινομένων. Ειδικά για τα κύματα καύσωνα, εξήγησε ότι το κρίσιμο στοιχείο δεν είναι μόνο οι υψηλές θερμοκρασίες, αλλά κυρίως η μεγάλη διάρκεια και η αυξανόμενη συχνότητά τους.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στο φαινόμενο «Omega Block», έναν ατμοσφαιρικό μηχανισμό που λειτουργεί σαν θόλος εγκλωβίζοντας θερμές αέριες μάζες πάνω από μια περιοχή για πολλές ημέρες. Όπως τόνισε, η κλιματική αλλαγή καθιστά τέτοιου είδους φαινόμενα ολοένα συχνότερα, ενώ αντίστοιχη τάση καταγράφεται και στα ακραία επεισόδια ψύχους.
Παράλληλα, σημείωσε ότι η υπερθέρμανση των ελληνικών πόλεων επιτείνεται τόσο από την εκτεταμένη χρήση κλιματιστικών όσο και από την αύξηση των νυχτερινών θερμοκρασιών, γεγονός που δυσκολεύει την αποφόρτιση των αστικών περιοχών από τη θερμότητα.
Τέλος, αναφέρθηκε στις θερμοκρασίες της Ανατολικής Μεσογείου, επισημαίνοντας ότι ήδη η θάλασσα είναι θερμότερη από τα φυσιολογικά επίπεδα για την εποχή. Αν αυτή η τάση συνεχιστεί, προειδοποίησε, είναι πιθανό να οδηγήσει σε ισχυρότερες βροχοπτώσεις και εντονότερα ακραία καιρικά φαινόμενα κατά τη διάρκεια του φθινοπώρου, επιβεβαιώνοντας ότι η προσαρμογή στις νέες συνθήκες δεν μπορεί πλέον να αποτελεί ζήτημα του μέλλοντος, αλλά άμεση ανάγκη δημόσιας πολιτικής.