«Έφυγε» στις 20 Σεπτεμβρίου ο παλαιός κορυφαίος στις βιόλες στην Ορχήστρα της Λυρικής Σκηνής και ομότιμος καθηγητής του Τμήματος Μουσικών Σπουδών του
Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Δημήτρης Γιάννου, ύστερα από μάχη με την υγεία του που έδινε τον τελευταίο καιρό.
Ο Γιάννου γεννήθηκε στην Αθήνα το 1946. Ήταν γιος των αγωνιστών της Εθνικής μας Αντίστασης, παλαίμαχων κομμουνιστών και ιστορικών στελεχών του ΚΚΕ, Αντώνη και Μίνας Γιάννου, και διακρίθηκε πέραν της μουσικής πράξης, ως μουσικολόγος ολκής και «στέλεχος της ανώτατης μουσικής μας Παιδείας, με υποδειγματική θεωρητική κατάρτιση», όπως μας πληροφορεί ο συνθέτης-μουσικολόγος και συγγραφέας Τάκης Καλογερόπουλος, στο 7τομο Λεξικό του της Ελληνικής Μουσικής, «Απ’ τον Ορφέα έως Σήμερα» των εκδ. Γιαλελλή. Διπλωματούχος βιόλας (1972, Ωδείο Αθηνών, τάξη: Τάτση Αποστολίδη) και μαθητής στα Ανώτερα Θεωρητικά και την Σύνθεση του Γ.Α. Παπαϊωάννου.
Στις αρχές του ’70 χρημάτισε 1 η βιόλα της αγωνιστικής Ορχήστρας Νέων κατά της Χούντας «Παναρμόνια» την οποία είχε ιδρύσει ο Καλογερόπουλος, συνασπίζοντας τα
άριστα μουσικά νειάτα του Ωδείου Αθηνών και όχι μόνον, που στην συνέχεια όλοι σχεδόν διέπρεψαν στην μουσική ζωή του τόπου, αλλά και στον μουσικό αγωνιστικό
βίο. Με υποτροφία της γερμανικής Υπηρεσίας Ακαδημαϊκών Ανταλλαγών (DAAD), σπούδασε μουσικολογία, γλωσσολογία και φιλοσοφία στο Πανεπιστήμιο της
Κολωνίας, όπου ανακηρύχτηκε διδάκτορας της Φιλοσοφικής του Σχολής (1980).
Ως βιολίστας, έπαιξε με διάφορα σύνολα σε συναυλίες και για πέντε χρόνια υπήρξε μέλος στην Ορχήστρα της Λυρικής (1980-85), συμπεριλαμβανομένου και του 1 ου
αναλογίου, δίπλα και στον παλαίμαχο αγωνιστή της ΕΑΜικής Εθνικής μας Αντίστασης από το Σοχούμι, κορυφαίο βιολίστα, Γιώργο Πουμπουρίδη, ενώ διετέλεσε και μέλος του Δ.Σ. του Οργανισμού (1982-83), εκπονώντας και σημαντική οργανωτική-τεχνική μελέτη για την ορθολογικότερη διοίκησή της.
Την ίδια εποχή με το «Κουαρτέττο Κυδωνιάτης», το οποίο αποτελούσαν οι κορυφαίοι μας μουσικοί πνευστών και πιάνου, Χρήστος Αργυρόπουλος (όμποε), Ηλίας Κολοβός (κλαρινέττο), Μίλτος Οικονόμου (φαγκόττο) και Μάρω Μαύτα-Κολοβού (πιάνο), όλοι τους συμμαθητές στο Παληό Ωδείο (Αθηνών) της οδ. Πειραιώς, για τους οποίους ο
κορυφαίος μας Αρκάς συνθέτης, Κωνσταντίνος Κυδωνιάτης (1908-1996) και Δάσκαλός τους στο Ωδείο Αθηνών, είχε συνθέσει σπουδαία έργα τα οποία ερμήνευσαν σε Παγκόσμια Πρώτη, αλλά και πολλές φορές ακόμη, ο Γιάννου όργωσε κυριολεκτικά όλη την Ελλάδα, αλλά και διάφορες αίθουσες συναυλιών της Αθήνας, μιλώντας μουσικολογικά σε γλώσσα απλή, κατανοητή από τον Λαό, για τα έργα, τους συνθέτες, την εποχή τους, μορφώνοντας έτσι, όλοι τους, τον Λαό μας σε ύπαιθρο και πρωτεύουσα, μουσικολογικά και κοινωνιολογικά.
Ως ακαδημαϊκός έλαμψε στο διάβα της πορείας του διδάσκοντας γλωσσολογία (Ινστιτούτο Γλωσσολογίας Παν/μίου Κολωνίας, 1978-80), όντας επιστημονικός συνεργάτης στο Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης του Παν/μίου Κρήτης (1984-86), αναπληρωτής από το 1985 και καθηγητής από τα 1996 της ιστορικής
μουσικολογίας του Τμήματος Μουσικών Σπουδών του Α.Π.Θ.
Εκλέχτηκε τρις κοσμήτορας της Σχολής Καλών Τεχνών, διετέλεσε πρόεδρος του Τμήματος Μουσικών Σπουδών (Α.Π.Θ.) και έλαβε διάφορες διοικητικές θέσεις στο
Πανεπιστήμιο, ενώ συνέγραψε και εξέδωσε ιστορικά μουσικολογικά επιστημονικά βιβλία και άλλες εργασίες σχετικές, σε μια εποχή που η ελληνική μουσικολογία
βρισκόταν στα σπάργανα. Ήταν ιδρυτικό στέλεχος του Τμήματος Μουσικών Σπουδών του Αριστοτελείου μαζί με τον συνθέτη και καθηγητή Δημήτρη Θέμελη,
όπου έβαλαν τις βάσεις για την μετέπειτα ύπαρξη και οικοδόμηση της μουσικολογίας ως επιστήμης στην χώρα μας, ενώ συνέδραμε αποφασιστικά και στην έκδοση των πρώτων επιστημονικών περιοδικών περί μουσικολογίας.
Ο Γιάννου διακρινόταν για την αυστηρότητά του και το καθάριο του βλέμμα στην επιστήμη, την σημασία στην λεπτομέρεια, αλλά και την ουσία, ενώ δεχόταν και τις
παρατηρήσεις και διορθώσεις νεότερων συναδέρφων του, δηλ. φοιτητών του, με σεβασμό, προβαίνοντας άμεσα στην διόρθωση του όποιου λάθους του.
Όλοι εμείς οι μαθητές του δεν ξεχνάμε το δυνατό του γέλιο και την στεντόρεια φωνή του στα μαθήματά του στα αμφιθέατρα του Α.Π.Θ., αλλά και τις εμβριθείς και
αναλυτικότατες ανακοινώσεις του σε διάφορα συνέδρια.
Όσο για μένα από την άλλη, ο Γιάννου, γνωρίζοντάς με κυριολεκτικά από την κοιλιά της μάνας μου, που λέει ο Λαός μας, είναι γνωστό σε όλους τους φοιτητές του το
παράδειγμα που έφερνε, όπου, όταν η μητέρα μου ήταν έγκυος σε εμένα, είχαν την ιδέα ο Γιάννου με τους γονείς μου, να μελετήσουν τις αντιδράσεις μου ως εμβρύου
στην μουσική που απολάμβανα την οποία έκαναν πρόβες οι γονείς μου με το «Κουαρτέττο Κυδωνιάτης» ή βάζοντας διάφορους δίσκους βινυλίου για να δουν
πώς αντιδρώ στα μουσικά ερεθίσματα που παίρνω.
Έτσι, όταν έπαιζαν έργα του Κυδωνιάτη ή Μότσαρτ, Μπετόβεν ή Σοπέν, εγώ ήμουν πάρα πολύ ήσυχος. Όταν όμως η μητέρα μου μελετούσε κλίμακες στο πιάνο ή έπαιζε Μπαχ, εγώ κόντευα από τις κλωτσιές να σπάσω την κοιλιά της. Το ίδιο συνέβαινε και όταν μου έβαζαν να ακούσω έναν δίσκο της σοβιετικής «Μελόντια», με τον κορυφαίο πρώτο τρομπεττίστα του Θεάτρου Μπαλσόι της Μόσχας, Τιμοφέι Ντοκσίτσερ, να παίζει Μπαχ συνοδεία εκκλησιαστικού οργάνου και της ιστορικής μέτζο-σοπράνο του
Μπαλσόι, Ιρίνα Αρχίποβα. Εγώ κόντευα να τρυπήσω την κοιλιά της μάνας μου. Όταν μου ξαναέβαζαν τον Ντοκσίτσερ, να παίζει τις διασκευές και μεταγραφές του σε
κομμάτια για βιολί, όπως του Κράισλερ ή του Σαραζάτε και Παγκανίνι, εγώ ήμουν γαλήνιος και απολάμβανα την μουσική. Μεγαλώνοντας μετά, η μεγάλη του
αγκαλιά, οι κουβέντες μας, το τρανταχτό του γέλιο, το ενδιαφέρον του για την πρόοδό μου και η αγάπη του για τους παλιούς συναδέρφους μας και την ιστορία των Ορχηστρών μας, ήταν πάντοτε στην πρώτη γραμμή όταν μιλούσαμε τηλεφωνικά ή συναντιόμαστε, όταν ήταν στην Αθήνα.
Τέλος, δεν λησμονούνται οι αγώνες που έδωσε με το Σωματείο Εκτελεστών Μουσικών της Ε.Λ.Σ. για καλύτερες συνθήκες εργασίας των μουσικών του μοναδικού μας λυρικού Θεάτρου, ως μέλος τότε, της ΚΟΒ των Μουσικών- Πρωταγωνιστών της Λυρικής, μετέπειτα ΚΟΒ Καλλιτεχνών, με πολλά ιστορικά ανέκδοτα γεγονότα να συμβαίνουν και φωτογραφίες να μαρτυρούν έως σήμερα τους μεγάλους και νικηφόρους αγώνες αυτού του μαχητικού Σωματείου στη διοίκηση του οποίου υπήρξαν κατά καιρούς πολλοί αγωνιστές συνάδερφοι, μεταξύ αυτών και ο Δημήτρης ο Γιάννου. Άλλωστε οι βιόλες της Λυρικής, είχαν παράδοση στους αγώνες του κλάδου μας, από ιδρύσεως του Οργανισμού, βλ. Δημήτρης- Αριστόξενος Βαρδάκης, Βασίλης Γιαπαλάκης, Πουμπουρίδης κ.ά.
Δρ Χρήστος Ηλ. Κολοβός
Αρχιμουσικός-Ερευνητής-Βιολονίστας
Αναπλ. Καθηγ. Μουσικού Σχολείου Ιλίου
Καλλιθέα-Αθήνα, 10/10/2026
