Επίκαιρη Ερώτηση προς την Υπουργό Πολιτισμού για τη διάσωση του ιστορικού φρουρίου Ιτζεδίν στα Χανιά κατέθεσε ο Βουλευτής του ΚΚΕ, Μανώλης Συντυχάκης:
«Πριν λίγες μέρες κατέρρευσε μεγάλο τμήμα του δυτικού εξωτερικού τοίχου στο ιστορικό Φρούριο Ιτζεδίν, στο Καλάμι Χανίων, ενώ το 2021 και το 2023 είχε καταρρεύσει μέρος από τον εξωτερικό μαντρότοιχο, το διοικητήριο και τον ανατολικό προμαχώνα του φρουρίου.
Πρόκειται για μια συνεχιζόμενη προσβολή της Ιστορίας των ηρωικών λαϊκών αγώνων, η οποία αποτυπώνεται στο Ιτζεδίν, σ’ αυτόν τον τόπο μαρτυρίου για εκατοντάδες κομμουνιστές, αγωνιστές της Εθνικής Αντίστασης και πολιτικούς κρατούμενους, που βασανίστηκαν στα κάτεργά του.
Και αυτή η καταστροφή είναι αδιάψευστος μάρτυρας της ευθύνης της σημερινής κυβέρνησης και διαχρονικά των κυβερνήσεων και της τοπικής- περιφερειακής Διοίκησης για την εγκατάλειψη ενός ιστορικού τόπου, αντίστοιχου της Μακρόνησου και της Γυάρου και ενός από τα πιο σημαντικά πολιτιστικά μνημεία, το οποίο έχει χαρακτηριστεί ως διατηρητέο από το 1986.
Είναι πρόκληση ότι το Ιτζεδίν εξακολουθεί να καταρρέει, παρά τις δεσμεύσεις από το Υπουργείο Πολιτισμού ότι θα παρέμβει σε συνεργασία με τον Δήμο και την Περιφέρεια, για τη συντήρηση και αποκατάστασή του, εφόσον ολοκληρωθεί η παραχώρησή του από την ΕΤΑΔ στον Δήμο Χανίων. Ειδικότερα, στη συζήτηση της 81/4-9-2023 Επίκαιρης Ερώτησης του ΚΚΕ η Υπουργός Πολιτισμού είχε δεσμευτεί ότι το Υπουργείο Πολιτισμού θα προχωρήσει τη διαδικασία της προγραμματικής Σύμβασης, αφού γίνει η μεταβίβαση στον Δήμο.
Ευθύνη έχουν και η Περιφέρεια Κρήτης και ο Δήμος Χανίων που δεν υπήρξε μέριμνα για την προστασία του ιστορικού φρουρίου του Ιτζεδίν. Κι ενώ η παραχώρηση στον Δήμο Χανίων έχει ολοκληρωθεί, δεν έχει προχωρήσει η προγραμματική σύμβαση με αντικείμενο την αποκατάσταση και την ανάδειξή του.
Απέναντι σε αυτά, το ΚΚΕ, το Παράρτημα Χανίων της ΠΕΑΕΑ-ΔΣΕ και μαζικοί φορείς, χρόνια τώρα, έχουν κάνει πολύμορφες παρεμβάσεις, απαιτώντας να πραγματοποιηθούν όλες οι διαδικασίες για τη διάσωση του Ιτζεδίν, με ευθύνη και χρηματοδότηση του κράτους, χωρίς εμπλοκή ιδιωτών, ώστε να αποδοθεί στον λαό των Χανίων, τη νεολαία της περιοχής και τους επισκέπτες απ’ όλη τη χώρα και τον κόσμο, για την ανάδειξη της ιστορίας του λαϊκού κινήματος του τόπου.
Με δεδομένο ότι η πρόσφατη κατάρρευση του τείχους αποδεικνύει ότι δεν υπάρχει πλέον κανένα περιθώριο καθυστέρησης στο ζήτημα της διάσωσης του ιστορικού φρουρίου Ιτζεδίν, ΕΡΩΤΑΤΑΙ η κ. Υπουργός, σε ποιες κατεπείγουσες ενέργειες θα προβεί η κυβέρνηση, ώστε να αποκατασταθεί άμεσα, με ευθύνη και χρηματοδότηση του κράτους, το ιστορικό φρούριο του Ιτζεδίν και να αποδοθεί στο κοινό για να το επισκεφτεί και να γνωρίσει σημαντικές πλευρές από την ιστορία του λαού μας, για να μπορεί να αξιοποιείται από τον λαό και τη νεολαία, ως χώρος ιστορικής μνήμης, πολιτισμού και εκπαίδευσης χωρίς καμία επιχειρηματική εκμετάλλευση».
Αμεσα μέτρα αποκατάστασης απαιτεί η ΤΕ Χανίων του ΚΚΕ
Την κατάρρευση του τμήματος του δυτικού εξωτερικού τοίχου στο ιστορικό Φρούριο Ιτζεδίν, στο Καλάμι Χανίων, καταγγέλλει η Τομεακή Επιτροπή Χανίων του ΚΚΕ τονίζοντας ότι αποτελεί μια ακόμα τραγική επιβεβαίωση της εγκατάλειψης και της διαχρονικής αδιαφορίας απέναντι σε έναν τόπο βαθιά συνδεδεμένο με τους λαϊκούς αγώνες, τις θυσίες και την ιστορική μνήμη του λαού μας. Στην Καταγγελία της η Τομεακή Επιτροπή Χανίων του ΚΚΕ τονίζει:
«Το Ιτζεδίν δεν είναι ένα “συνηθισμένο” μνημείο. Είναι τόπος μαρτυρίου και αγώνα για εκατοντάδες κομμουνιστές, αγωνιστές της Εθνικής Αντίστασης και πολιτικούς κρατούμενους, που βασανίστηκαν, φυλακίστηκαν και οδηγήθηκαν ακόμα και στο εκτελεστικό απόσπασμα επειδή δεν λύγισαν μπροστά στη βία και τις διώξεις. Η σημερινή εικόνα κατάρρευσης δεν είναι “φυσικό φαινόμενο”. Είναι αποτέλεσμα της πολιτικής που αντιμετωπίζει ακόμα και τέτοιους ιστορικούς τόπους με τη λογική του κόστους, της εμπορευματοποίησης και της εγκατάλειψης. Είναι ευθύνη όλων των κυβερνήσεων που άφησαν το μνημείο να ρημάζει, χωρίς ουσιαστικά έργα συντήρησης και αποκατάστασης, αλλά και της πολιτικής που οδήγησε για χρόνια το Ιτζεδίν στην ΕΤΑΔ και το Υπερταμείο.
Το τελευταίο χρονικό διάστημα μετά την παραχώρησή του στο δήμο Χανίων αναμένουμε, χωρίς κάποια σημαντική πρόοδο, την προγραμματική σύμβαση ανάμεσα στο δήμο, την Περιφέρεια, το υπουργείο και το Πολυτεχνείο για να ξεκινήσει η μελέτη αποκατάστασης!», και προσθέτει: «σήμερα παρά τις κατά καιρούς εξαγγελίες, τις επισκέψεις και τις υποσχέσεις, το μνημείο εξακολουθεί να καταρρέει μπροστά στα μάτια του χανιώτικου λαού. Η πρόσφατη κατάρρευση του τείχους αποδεικνύει ότι δεν υπάρχει πλέον κανένα περιθώριο καθυστέρησης.
Η TE Χανίων του ΚΚΕ απαιτεί:
- Να ληφθούν άμεσα όλα τα αναγκαία μέτρα για τη στήριξη και διάσωση του μνημείου.
- Να προχωρήσουν χωρίς άλλη καθυστέρηση οι απαραίτητες μελέτες και εργασίες πλήρους αποκατάστασης και συντήρησης του Φρουρίου Ιτζεδίν.
- Να εξασφαλιστεί αποκλειστικά κρατική χρηματοδότηση για την προστασία και ανάδειξή του.
- Να αποδοθεί το ιστορικό μνημείο στον λαό των Χανίων και τη νεολαία, ως ελεύθερα επισκέψιμος χώρος ιστορικής μνήμης, πολιτισμού και εκπαίδευσης, χωρίς καμία επιχειρηματική εκμετάλλευση και χωρίς εισιτήριο.
Το ΚΚΕ και η ΚΝΕ, οι Οργανώσεις τους στα Χανιά, θα συνεχίσουν να βρίσκονται στην πρώτη γραμμή του αγώνα για να σωθεί το Ιτζεδίν. Για να μη σβηστεί η ιστορική μνήμη. Για να παραμείνει ζωντανός ένας τόπος που συμβολίζει την αντοχή, την αξιοπρέπεια και τον αγώνα των κομμουνιστών και του λαού μας απέναντι στην καταπίεση και τον φασισμό».
