Να σταματήσει η θανατική ποινή στις ΗΠΑ και να ανασταλούν άμεσα οι εκτελέσεις ζητά μεγάλο μέρος της κοινωνίας, μετά την «αποτυχημένη» απόπειρα εκτέλεσης της Κρίστα Πάικ στο Τενεσί.
Η 50χρονη κρατούμενη επέζησε από δύο χορηγήσεις θανατηφόρου δόσης πεντοβαρβιτάλης και μεταφέρθηκε σε νοσοκομείο σε κρίσιμη κατάσταση, με τους δικηγόρους της να ζητούν πλέον τη μετατροπή της θανατικής ποινής της σε ισόβια κάθειρξη.
Η υπόθεση έχει επαναφέρει στο επίκεντρο και τις διαδικασίες εκτέλεσης στις πολιτείες που εξακολουθούν να εφαρμόζουν τη θανατική ποινή. Το περιστατικό στο Τενεσί ήταν η δεύτερη «αποτυχημένη» απόπειρα εκτέλεσης στην πολιτεία μέσα σε μόλις πέντε μήνες.
Το βράδυ της Τετάρτης 30/9, ο κυβερνήτης του Τενεσί, Μπιλ Λι, διέκοψε την εκτέλεση της Πάικ, αφού είχαν χορηγηθεί δύο δόσεις πεντοβαρβιτάλης. Περίπου μία ώρα μετά την πρώτη ένεση, αυτόπτες μάρτυρες την άκουσαν να αναπνέει ακόμη, να πνίγεται ενώ διαπιστώθηκε ότι διατηρούσε καρδιακό παλμό. Τελικά μεταφέρθηκε σε νοσοκομείο, όπου νοσηλεύεται σε κρίσιμη κατάσταση.
Οι δικηγόροι της έχουν εκφράσει ανησυχία για πιθανή εγκεφαλική βλάβη από τη στέρηση οξυγόνου, σημειώνοντας ότι ο βαθμός τυχόν βλάβης δεν ήταν ακόμη γνωστός. Ο κυβερνήτης Λι ανακοίνωσε παράλληλα την αναστολή όλων των εκτελέσεων στο Τενεσί έως το τέλος του 2026 και διέταξε έρευνα.
«Αδιανόητη βαρβαρότητα»
Η Σάντρα Μπάμπκοκ, καθηγήτρια στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Κορνέλ, η οποία συμβουλεύει τη νομική ομάδα της Πάικ, δήλωσε στον Guardian ότι όσα συνέβησαν ήταν «αδιανόητα βάρβαρα και απαιτούν λογοδοσία». Η ίδια πρόσθεσε ότι, τουλάχιστον, ο κυβερνήτης Λι θα πρέπει πλέον «να μετατρέψει τη θανατική ποινή της Κρίστα Πάικ σε ισόβια κάθειρξη».
Ο Ράντι Σπάιβι, ένας από τους δικηγόρους της Πάικ, ο οποίος ήταν παρών στον θάλαμο εκτέλεσης, χαρακτήρισε την εμπειρία «σκληρή και βασανιστική». Σύμφωνα με τον ίδιο, μέτρησε επτά βελόνες στο αριστερό χέρι της κρατούμενης, «μία από τις οποίες φαινόταν να είναι λυγισμένη όταν την τράβηξαν από πάνω της».
Η Πάικ είχε καταδικαστεί σε θάνατο για τη δολοφονία της 19χρονης Κολίν Σλέμερ το 1995, όταν η ίδια ήταν 18 ετών.
Το περιστατικό με την Πάικ ήταν η δεύτερη φορά μέσα σε πέντε μήνες που το Τενεσί «απέτυχε» να ολοκληρώσει εκτέλεση. Τον Μάιο, ο Τόνι Καράδερς επέζησε από τη διαδικασία, όταν η ομάδα εκτέλεσης δεν κατάφερε να τοποθετήσει τη γραμμή ορού. Για τον Καράδερς έχει οριστεί νέα ημερομηνία εκτέλεσης τον Μάιο του 2027.
Παρόμοια περιστατικά έχουν καταγραφεί και σε άλλες πολιτείες. Στην Αλαμπάμα, οι εκτελέσεις των Αλαν Μίλερ και Κένεθ Σμιθ απέτυχαν αρχικά, καθώς οι εκτελεστές δεν κατάφεραν να βρουν φλέβα για την ενδοφλέβια χορήγηση των φαρμάκων. Και οι δύο άνδρες εκτελέστηκαν τελικά με εισπνοή αζώτου, μια μέθοδο που έχει προκαλέσει έντονε αντιδράσεις.
Στο επίκεντρο της συζήτησης βρίσκεται και η ίδια η θανατηφόρα ένεση, η οποία επί χρόνια παρουσιάζεται από τους υποστηρικτές της ως μια ελεγχόμενη και επιστημονική μέθοδος εκτέλεσης.
Ο Τζόελ Ζίβοτ, καθηγητής Αναισθησιολογίας στην Ατλάντα της Τζόρτζια, ο οποίος έχει εξετάσει εκατοντάδες νεκροψίες εκτελεσμένων στις ΗΠΑ, υποστηρίζει ότι η θανατηφόρα ένεση δεν μπορεί να χαρακτηριστεί ιατρική διαδικασία. «Αυτή είναι η… πλαστοπροσωπία μιας ιατρικής πράξης. Είναι η κλοπή μιας ιατρικής πράξης. Ετσι, όταν κάτι πάει στραβά, αυτό δεν μου προκαλεί καθόλου έκπληξη», υποστήριξε.
Παράλληλα, οι υποστηρικτές της κατάργησης της θανατικής ποινής επιχειρούν να μεταφέρουν τη συζήτηση από τη διαδικασία εκτέλεσης στο ίδιο το ζήτημα της κρατικής εξουσίας να αφαιρεί τη ζωή ενός κρατουμένου.
