Εγκλωβισμένοι στις συμπληγάδες του ιμπεριαλιστικού πολέμου από τη μια και των εφοπλιστικών κερδών από την άλλη βρίσκονται χιλιάδες ναυτεργάτες στη Μαύρη Θάλασσα και στα Στενά του Ορμούζ, που έχουν μετατραπεί σε εμπόλεμες ζώνες, με τις επιθέσεις να αυξάνονται σταθερά και στην Ερυθρά Θάλασσα.
Η ζωή τους βρίσκεται κάθε στιγμή σε κίνδυνο από τους πυραύλους και τα drones, αλλά και από τους εκβιασμούς των μεγάλων ναυτιλιακών και μεταφορικών εταιρειών, που βλέπουν τον πόλεμο σαν ευκαιρία για νέα και μεγαλύτερα κέρδη, καθώς η κατακόρυφη αύξηση των ναύλων και οι «πολεμικές ρήτρες» τινάζουν την μπάνκα στον αέρα για πλοιοκτήτες και ναυλομεσίτες.
Ενδεικτικά των εκβιασμών και του κυνισμού με τον οποίο οι εφοπλιστές αντιμετωπίζουν την ανθρώπινη ζωή, με τις πλάτες όλων των κυβερνήσεων, είναι τα λεγόμενα «θανατόχαρτα» που απαιτούν από τους ναυτεργάτες να τα υπογράψουν πριν το μπάρκο. Με αυτά δηλώνουν ότι πηγαίνουν «οικειοθελώς» και με δική τους ευθύνη σε επικίνδυνες εμπόλεμες ζώνες, προκειμένου οι εταιρείες να απαλλάσσονται από κάθε ευθύνη για την ασφάλεια των πληρωμάτων.
Κι αν ο ναυτεργάτης αρνηθεί να υπογράψει, έρχεται αντιμέτωπος με αποκλεισμούς και με τη «μαύρη λίστα» της ανεργίας. Οσον αφορά τα παραμύθια των εφοπλιστών πως όποιος θέλει μπορεί να επαναπατριστεί, ακόμη και μεγάλα διεθνή Μέσα Ενημέρωσης γράφουν πως «πολλοί ναυτικοί γνωρίζουν ότι αν ζητήσουν να αποβιβαστούν θα αντιμετωπίσουν κυρώσεις από τους εργοδότες τους (…) Αν ένας ναυτικός διαφωνήσει με την εταιρεία ή ζητήσει τον επαναπατρισμό του, αυτό θα σημάνει το τέλος της καριέρας του στη θάλασσα».
Υπάρχουν ωστόσο περιπτώσεις που παραδειγματίζουν: Ναυτεργάτες αποκρούουν τους εκβιασμούς και εγκαταλείπουν το μπάρκο, καταγγέλλοντας την εφοπλιστική ασυδοσία, αλλά και τη στάση του κράτους, που δεν κάνει τίποτα για να τους σώσει από του χάρου τα δόντια, προκειμένου να προστατέψει τα συμφέροντα του πιο ισχυρού τμήματος της αστικής τάξης.
Μια ματιά στην κατάσταση που επικρατεί σήμερα στα δύο βασικά μέτωπα του ιμπεριαλιστικού πολέμου, στη Μαύρη Θάλασσα και στα Στενά του Ορμούζ, είναι αποκαλυπτική για την κόλαση που ζουν οι ναυτεργάτες και κάνει επιτακτική ανάγκη να δυναμώσει η αλληλεγγύη και ο αγώνας για την προστασία και την ασφάλειά τους.
Με τέτοια αιτήματα ενάντια στον ιμπεριαλιστικό πόλεμο και στα κέρδη, τα ναυτεργατικά σωματεία προετοιμάζουν τη συμμετοχή τους στο πανελλαδικό – παλλαϊκό συλλαλητήριο της ΔΕΘ στις 5 Σεπτέμβρη, αλλά και στη διεθνή Μέρα Δράσης των εργατών σε λιμάνια της Μεσογείου και της Ευρώπης στις 30 Οκτώβρη, δίνοντας συνέχεια στην περσινή αντίστοιχη μεγάλη κινητοποίηση.
Η πιο επικίνδυνη θαλάσσια εμπόλεμη ζώνη
Καθώς η ιμπεριαλιστική σύγκρουση ΝΑΤΟ – Ρωσίας στην Ουκρανία επεκτείνεται και εμπλέκονται όλο και πιο άμεσα κράτη από τα δυο στρατόπεδα, το φάσμα των στόχων στη Μαύρη Θάλασσα διευρύνεται, περιλαμβάνοντας πλέον πλοία ξένης ιδιοκτησίας ή «δυτικών» συμφερόντων, ανάλογα με τον προορισμό, το φορτίο, τον σκοπό του ταξιδιού ή την αντιληπτή οικονομική σύνδεσή τους με μία από τις εμπόλεμες πλευρές.
Σε αυτήν τη φάση μεγάλης κλιμάκωσης, οποιοδήποτε πλοίο κινείται από τη ρωσική ή την ουκρανική πλευρά κινδυνεύει να αποτελέσει στόχο, ανεξαρτήτως σημαίας, εθνικότητας ή ιδιοκτησίας, με διάφορα προσχήματα από τη μια ή την άλλη πλευρά.
Τα στοιχεία επιβεβαιώνουν ότι πρόκειται για την πιο επικίνδυνη θαλάσσια εμπόλεμη ζώνη: Ο φετινός Ιούλης θεωρείται ο πιο αιματοβαμμένος στη Μαύρη Θάλασσα. Καταγράφηκαν τουλάχιστον 24 επιβεβαιωμένα πλήγματα κατά εμπορικών πλοίων, αριθμός που αποτελεί το υψηλότερο μηνιαίο σύνολο από την έναρξη της ρωσικής εισβολής.
Ακόμη πιο βαριά εικόνα παρουσιάζει η τουρκική ένωση ναυτικών «Deniz Iscileri», εκτιμώντας ότι περισσότερα από 35 εμπορικά πλοία χτυπήθηκαν μέσα στον Ιούλη, ενώ έως και 23 ναυτεργάτες έχασαν τη ζωή τους.
Το πιο σοβαρό πλήγμα από ρωσικό πύραυλο σημειώθηκε στις 19 Ιούλη στο φορτηγό πλοίο «Golden Leo», τουρκικής ιδιοκτησίας με σημαία Γουινέας – Μπισάου, με 10 νεκρούς, κυρίως Ινδούς και Σύρους.
Τέσσερα φορτηγά πλοία χτυπήθηκαν στις 13 και 14 Ιούλη, προκαλώντας τον θάνατο 8 ναυτικών και τον τραυματισμό ακόμη 10. Από την 1η έως τις 6 Αυγούστου αναφέρθηκαν τουλάχιστον τέσσερα νέα πλήγματα, τα οποία αφορούσαν δύο πλοία μεταφοράς εμπορευματοκιβωτίων, ένα πλοίο τύπου ro-ro ή γενικού φορτίου και ένα δεξαμενόπλοιο.
Ενδεικτικά, στις 4 Αυγούστου τρεις Τούρκοι ναυτικοί τραυματίστηκαν σοβαρά όταν το πλοίο με σημαία Καμερούν δέχθηκε επίθεση. Παράλληλα, έχουν κυκλοφορήσει πληροφορίες για συνολικά 7 πλοία που ενδέχεται να επλήγησαν στο ίδιο διάστημα, μεταξύ των οποίων δύο bulk carriers και τρία δεξαμενόπλοια.
Μόλις την Κυριακή ακόμη μια επίθεση δέχθηκε στη Μαύρη Θάλασσα ένα ελληνικών συμφερόντων δεξαμενόπλοιο, αφού φόρτωσε πετρέλαιο ρωσικής προέλευσης, όπως μετέδωσε το «Bloomberg». Η επίθεση σημειώθηκε μετά τη φόρτωσή του στον τερματικό σταθμό της κοινοπραξίας «Caspian Pipeline Consortium» (CPC) κοντά στο Νοβοροσίσκ.
Χτες, εξάλλου, το ελληνόκτητο bulk carrier «Anna S», με σημαία Λιβερίας, βρέθηκε στο στόχαστρο επιθέσεων με drones, περίπου 20 ναυτικά μίλια από τις ακτές του ρωσικού λιμανιού Νοβοροσίσκ.
Το πλοίο, που ταξίδευε χωρίς φορτίο, χτυπήθηκε συνολικά πέντε φορές, με αποτέλεσμα να ξεσπάσει πυρκαγιά. Το 21μελές πλήρωμα (χωρίς Ελληνα ναυτεργάτη) διασώθηκε από το επίσης ελληνικών συμφερόντων bulk carrier «Elina B», το οποίο πέντε ώρες αργότερα δέχθηκε κι αυτό επίθεση από δύο drones! Το φορτηγό πλοίο κατευθύνθηκε στη συνέχεια προς λιμάνι της Τουρκίας.
Λόγω της κατάστασης, τον Ιούλη μόλις 159 πλοία έφτασαν στα λιμάνια της Οδησσού, έναντι 400 πέρυσι, σύμφωνα με στοιχεία της ουκρανικής κυβέρνησης.
Συχνές είναι οι επιθέσεις και στο Ιζμαήλ, το μεγαλύτερο ουκρανικό λιμάνι στον Δούναβη στην Οδησσό κοντά στα σύνορα με τη Ρουμανία, μέσω του οποίου εξάγονται σιτηρά και άλλα εμπορεύματα. Αλλά και δύο από τους μεγαλύτερους ρωσικούς τερματικούς σταθμούς εξαγωγής δημητριακών στο λιμάνι του Νοβοροσίσκ, στη Μαύρη Θάλασσα, χρειάστηκε να διακόψουν τη λειτουργία τους ως αποτέλεσμα ουκρανικών πληγμάτων την περασμένη βδομάδα.
Χιλιάδες πλωτές φυλακές στο Ορμούζ
Σε μια απέραντη «πλωτή φυλακή» για τους ναυτεργάτες έχουν μετατραπεί τα εμπορικά πλοία και τα Στενά του Ορμούζ, με την κατάσταση να χειροτερεύει διαρκώς.
Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα επίσημα στοιχεία διεθνών οργανισμών (IMO, OHCHR κ.ά.) καθώς και ναυτιλιακών βάσεων δεδομένων, 20.000 ναυτεργάτες (κυρίως Ινδοί και Φιλιππινέζοι) βρίσκονται αυτήν τη στιγμή παγιδευμένοι στη ζώνη του Περσικού Κόλπου και των Στενών του Ορμούζ.
Οπως δείχνουν τα στοιχεία, 1.500 εμπορικά πλοία έχουν εγκλωβιστεί συνολικά στην ευρύτερη περιοχή λόγω των στρατιωτικών συγκρούσεων και του αποκλεισμού, ενώ πάνω από 400 μεγάλα εμπορικά πλοία βρίσκονται σε καθεστώς απόλυτης ακινησίας μέσα και γύρω από τα Στενά του Ορμούζ.
Εχουν καταγραφεί επίσης τουλάχιστον 9 πλοία με 93 ναυτεργάτες τα οποία εγκαταλείφθηκαν πλήρως από τους εφοπλιστές σε ιρανικά λιμάνια, αφήνοντας τους εργαζόμενους χωρίς μισθούς, τρόφιμα, νερό και χωρίς κανέναν δίαυλο επικοινωνίας με τις οικογένειές τους που αγωνιούν για την τύχη τους.
17 νεκροί ναυτεργάτες είναι ο επίσημος τραγικός απολογισμός από τις άμεσες στρατιωτικές επιθέσεις και τα πυραυλικά πλήγματα εναντίον εμπορικών πλοίων στα Στενά του Ορμούζ, ενώ 10 επιπλέον έχασαν τη ζωή τους πρόσφατα σε περισσότερες από 30 στοχευμένες επιθέσεις κατά πλοίων στη γύρω θαλάσσια περιοχή.
Μόλις προχθές, το bulk carrier «Minoan Dignity» (χωρητικότητας 76.801 dwt, υπό σημαία Λιβερίας), το οποίο ανήκει στον στόλο της ελληνικών συμφερόντων εταιρείας «Modion Maritime Management», δέχθηκε σφοδρό πλήγμα από «άγνωστο βλήμα» 5 ναυτικά μίλια ανοιχτά του Ομάν.
Η επίθεση προκάλεσε σοβαρές ζημιές στο μηχανοστάσιο, με αποτέλεσμα τον τραγικό θάνατο του πρώτου μηχανικού. Πρόκειται για το δεύτερο χτύπημα σε πλοίο της ίδιας εταιρείας μέσα σε λίγες μέρες. Στις 3 Αυγούστου 2026, το πλοίο μεταφοράς χύδην φορτίου «Minoan Pioneer» χτυπήθηκε επίσης από βλήμα 20 ναυτικά μίλια βόρεια του Ομάν.
Η επίθεση αυτή προκάλεσε πλήρες μπλακάουτ, πυρκαγιά στους χώρους ενδιαίτησης και μια τεράστια πετρελαιοκηλίδα που έπνιξε τις ακτές του Ιράν, ενώ ένας ναυτεργάτης (ο τρίτος μηχανικός) έχασε τη ζωή του, παραμένοντας επί μέρες αγνοούμενος.
Μόνο τον τελευταίο μήνα έχουν σημειωθεί συνολικά 8 επιθέσεις σε πλοία που διέσχιζαν το Ορμούζ, εκ των οποίων οι 3 μόλις την περασμένη Παρασκευή!
Κανένας ναυτεργάτης σε εμπόλεμη ζώνη!
Μιλώντας στον «Ριζοσπάστη», ο Αποστόλης Κυπραίος, πρόεδρος της ΠΕΜΕΝ, στάθηκε στον θάνατο ενός ακόμα ναυτεργάτη, μετά από πλήγμα που δέχθηκε στις 17/08 το ελληνόκτητο φορτηγό πλοίο «M/V MINOAN DIGNITY», στην περιοχή των Στενών του Ορμούζ, όπου έχασε τη ζωή του ο Α’ Μηχανικός.
Αναφέρθηκε επίσης στην επίθεση που δέχτηκε πριν λίγες μέρες (15/08) στη Μαύρη Θάλασσα το πλοίο «MINERVA LIBRE», όπου ανάμεσα στο πλήρωμα υπήρχαν και Ελληνες. «Σπάσανε τα τζάμια της γέφυρας από σφαίρες και στην τσιμινιέρα υπάρχει τρύπα από το χτύπημα. Ωστόσο, ο εφοπλιστής δεν πτοήθηκε, απλά άλλαξε το πλήρωμα και το πλοίο πάει ξανά στο Νοβοροσίσκ να φορτώσει», σημειώνει και καταγγέλλει:
«Πουθενά δεν ακούσαμε γι’ αυτό το χτύπημα! Το σωματείο μας το πληροφορήθηκε από τα μέλη μας. ΜΜΕ, υπουργείο, κυβέρνηση, ηγεσία ΠΝΟ τηρούν σιγή ιχθύος. Η κυβέρνηση, το υπουργείο Ναυτιλίας, η ηγεσία ΠΝΟ και τα ΜΜΕ, προσπαθούν να υποβαθμίζουν την επικινδυνότητα της κατάστασης. Κάνουν πως δεν καταλαβαίνουν ότι από καθαρή τύχη δεν έχουμε θρηνήσει ακόμα Ελληνες ναυτεργάτες, στις περιοχές των πολεμικών συγκρούσεων».
Ο πρόεδρος της ΠΕΜΕΝ συνεχίζει: «Η αγωνία και η ανασφάλεια χιλιάδων ναυτεργατών, που ταξιδεύουν μέσα σε εμπόλεμες ζώνες και των οικογενειών τους κορυφώνεται, γιατί ξέρουν ότι όταν πρόκειται για την κερδοφορία των επιχειρηματικών ομίλων, η ανθρώπινη ζωή λογίζεται ως κόστος. Υποχρεώνονται να υπογράφουν τα “θανατόχαρτα” των εφοπλιστών και να στέλνονται στο “μάτι του κυκλώνα”, βορά των εφοπλιστικών συμφερόντων.
Τα σωματεία μας ΠΕΜΕΝ και “ΣΤΕΦΕΝΣΩΝ” από την πρώτη στιγμή παλεύουν για να χαρακτηριστούν από την ελληνική κυβέρνηση εμπόλεμες ζώνες όλες οι περιοχές στις οποίες διεξάγονται πολεμικές συγκρούσεις, με ξεκάθαρη θέση: Κανένας ναυτεργάτης σε εμπόλεμη περιοχή. Αμεσος και ασφαλής επαναπατρισμός των ναυτεργατών που βρίσκονται σε περιοχές πολεμικών συγκρούσεων, με δαπάνη των εταιρειών. Να σταματήσει τώρα κάθε εμπλοκή της Ελλάδας στους πολεμικούς σχεδιασμούς του ΝΑΤΟ και της ΕΕ».
Αναδημοσίευση από τον «Ριζοσπάστη»
