Με σημαντικές θεματικές ενότητες και παρεμβάσεις πραγματοποιείται η ημερίδα του ΚΣ της ΚΝΕ ενάντια σε όλες τις εξαρτήσεις με τίτλο «Σκεφτόμαστε καθαρά – Δρούμε συλλογικά – Ζούμε πραγματικά».
Στο πλαίσιο της ημερίδας νωρίτερα πραγματοποιήθηκε η εισηγητική ομιλία από τον Δημήτρη Κουτσούμπα, Γενικό Γραμματέα της ΚΕ του ΚΚΕ.
«Η ουσία του ανθρώπου είναι το σύνολο των κοινωνικών σχέσεων: Μια προσπάθεια μαρξιστικής προσέγγισης στις σύγχρονες εξαρτήσεις», ήταν το θέμα της ομιλίας του Κυριάκου Ιωαννίδη, διδάκτορος Κοινωνιολογίας, μέλους της ΚΕ του ΚΚΕ και υπεύθυνου του Τμήματος Παιδείας και Έρευνας της ΚΕ, που άνοιξε την πρώτη ενότητα της ημερίδας με τίτλο «Κοινωνία – Άνθρωπος – Εξαρτήσεις».
Παραθέτοντας αποσπάσματα του Μαρξ κι άλλων επιστημόνων, τόνισε μεταξύ άλλων ότι «η εξάρτηση μπορεί να ιδωθεί ως μια ιδιαίτερα συμπυκνωμένη μορφή αποξένωσης. Το αντικείμενο της εξάρτησης η ουσία, το αλκοόλ, το τυχερό παιχνίδι, το κινητό, ακόμη και η κατανάλωση, αποκτά τη θέση μιας εξωτερικής δύναμης που οργανώνει τη ζωή.
Ή για να το πούμε αλλιώς για την περίπτωση της εξάρτησης: Μικραίνω τη ζωή μου για να νιώθω ότι την ελέγχω. Η εξάρτηση είναι μια συρρίκνωση του κόσμου μου και των αναγκών μου, οι οποίες όμως βρίσκονται πάντα εκεί, ίσως στο παρασκήνιο και στρεβλωμένες, αλλά πάντα εκεί.
Και τότε καταλαβαίνουμε πολύ καλά ότι η εξάρτηση δεν είναι ούτε καν πολύ μεγάλη ανάγκη. Είναι φτώχεια επιθυμίας.
Έτσι η εξάρτηση δεν αποκαλύπτει μόνο την “απόκλιση” του εξαρτημένου· αποκαλύπτει και τις μορφές αλλοτρίωσης μιας κοινωνίας που τείνει να αντικαθιστά τον πλούτο των ανθρώπινων σχέσεων με φτωχότερα και στενότερα υποκατάστατα ικανοποίησης. Αυτή η κοινωνία είναι ο καπιταλισμός».
«Σχετικά με τον τρόπο ζωής. Ορισμένες πλευρές για τη νεολαία και τις εξαρτήσεις», μίλησε ο Αποστόλης Χαρίσης, διδάκτωρ κοινωνιολογίας, μέλος της Ιδεολογικής Επιτροπής της ΚΕ του ΚΚΕ τονίζοντας πως ο τρόπος ζωής δε συνιστά ελεύθερη ατομική επιλογή, είναι μια κοινωνικό φιλοσοφική κατηγορία που περιλαμβάνει το σύνολο των κυρίαρχων τυπικών μορφών δραστηριότητας και ζωής του ατόμου αλλά και της κοινωνίας συνολικά, περιλαμβάνοντας την εργασία, το μη εργάσιμο χρόνο, στέγαση, υγεία, εκπαίδευση κ.α.
«Ο τρόπος ζωής δεν περιορίζεται στο εποικοδόμημα της κοινωνίας, θεμελιώνεται πρωτίστως στην υλική βάση της κοινωνίας, στις οικονομικές σχέσεις, τις σχέσεις παραγωγής, τον τρόπο που παράγονται τα αναγκαία για την ύπαρξη των ανθρώπων (…) Οι κάθε είδους εξαρτήσεις έχουν τη ρίζα τους στην υπάρχουσα κοινωνία και τρόπο ζωής (….) Η καταπιεζόμενη έφεση για δράση και δημιουργία, οι ικανότητες που δεν ασκούνται και οι ανάγκες που δεν ικανοποιούνται, “γυρίζουν προς τα μέσα” και κατατρώνε τη σάρκα, το μυαλό, τη ψυχή της κοινωνίας συνολικά και των ατόμων ξεχωριστά» σημείωσε μεταξύ άλλων.
Ουσιοεξαρτησεις. «Ναρκωτικά – Ο διπλός στόχος του συστήματος και η θεωρία του “λειτουργικού χρήστη”», ήταν το θέμα που ανέπτυξε στο πλαίσιο της 2ης ενότητας της ημερίδας, η Ελένη Μητικάρη, μέλος της ΚΠΕ του ΚΚΕ και υπεύθυνη του τμήματος κατά τη ναρκωτικών και των Εξαρτήσεων της ΚΕ του ΚΚΕ.
Μιλώντας για τον διπλό στόχο του συστήματος υπογράμμισε ότι «από τη μια τα τεράστια κέρδη και από την άλλη την καταστολή της σκέψης και την περιθωριοποίηση της δράσης των νέων, ώστε να προωθούν οι εκάστοτε κυβερνήσεις την αντιλαϊκή πολιτική τους χωρίς να συναντούν αμφισβήτηση. Πρώτος στόχος: Η κερδοφορία προέρχεται και από το νόμιμο και παράνομο εμπόριο ναρκωτικών ουσιών, αλλά και από τον μεταξύ τους ανταγωνισμό. Βλέπουμε καπιταλιστικά κράτη όπου σημαντικό μέρος της οικονομίας τους στηρίζεται στην παραγωγή και πώληση ναρκωτικών, νόμιμων (πχ ΗΠΑ, Καναδάς, Ολλανδία) και άλλα καπιταλιστικά κράτη όπως (πχ στην Λ. Αμερική ή στην Ασία), παράνομων ουσιών».
Για το δεύτερο στόχο σημείωσε πως «η διάδοση των ναρκωτικών είναι ένα ισχυρό όπλο κοινωνικού ελέγχου, με στόχο τη διασφάλιση της κυριαρχίας της αστικής τάξης. Αυτό έχει αποδείξει η κοινωνική πείρα. Δείτε πότε “άνθιζαν” τα ναρκωτικά με την ανοχή της αστικής τάξης».
«Μύθοι και αλήθειες για την κάνναβη: Κερδοφόρες μπίζνες με θύμα τις νεανικές συνειδήσεις» είναι το θέμα που ανέπτυξε η Ρούλα Γεωργιάδη, ψυχίατρος, μέλος του τμήματος κατά των Ναρκωτικών και Εξαρτήσεων της ΚΕ του ΚΚΕ, αποδομώντας ένα προς ένα τα ιδεολογήματα της αστικής τάξης όπως «η αποποινικοποίηση της κάνναβης θα συμβάλει στη μείωση της χρήσης», «η κάνναβη δεν είναι ναρκωτικό, είναι πράξη αυτοδιάθεσης, είναι θεραπευτική για πολλές νόσους». Όπως υπογράμμισε, «στην περίπτωση της κάνναβης, η αστική τάξη βγαίνει διπλά κερδισμένη αφού αφενός πρόκειται για μία χρυσοφόρα μπίζνα σε μία κοινωνία όπου η υγεία και οι ζωές μας αντικειμενοποιούνται και εμπορευματοποιούνται με αξιοποίηση ενός πλούσιου ιδεολογικού οπλοστάσιου.
Και αφετέρου, ως αιχμή του δόρατος στην προώθηση της ναρκωκουλτούρας, αξιοποιείται για τη χειραγώγηση και τον εγκλωβισμό της νεολαίας σε λύσεις αδιέξοδες που δεν αμφισβητούν τα ιερά και τα όσια αυτού του συστήματος, για την παθητικοποίησή τους απέναντι στη βαρβαρότητα και στη χρησιμότητά τους ως ακόμη κάποια εξαρτήματα στη μηχανή αυτή “που αντί για λάδι καίει ανθρώπου αίμα”».
Η Σοφία Σκλαβενίτη, ψυχολόγος -ψυχοθεραπεύτρια, μέλος του τμήματος κατά των ναρκωτικών και των Εξαρτήσεων της ΚΕ του ΚΚΕ μίλησε με θέμα:«Αλκοόλ, από την κοινωνική χρήση έως την εξάρτηση. Όψεις του ζητήματος»
«Αν ανατρέξουμε στη βιβλιογραφία για το αλκοόλ θα παρατηρήσουμε ένα παράδοξο : ενώ υπάρχει τεράστιο υλικό -αφού το φαινόμενο μελετάται ήδη από το 1792- και πολλοί ορισμοί γύρω από τη χρήση όπως “τυπική”, “προβληματική”, “βαριά κατανάλωση”, “χαμηλού κινδύνου”, “κατάχρηση” κ.α δεν θα βρούμε πουθενά μία σαφή περιγραφή της διαδρομής από αυτές τις αφετηρίες προς την εξάρτηση», σημείωσε.
Υπογράμμισε ότι το ΚΚΕ μελετά τη σχέση του ατόμου με το αλκοόλ με μεθοδολογικό εργαλείο τον διαλεκτικό και ιστορικό υλισμό, κάνοντας μια συνειδητή διαφοροποίηση της κατανάλωσης αλκοόλ εντός κοινωνικών πλαισίων από την προβληματική σχέση που μπορεί να αναπτύξει ένα άτομο μαζί του, η οποία, αν δεν αναθεωρηθεί, οδηγεί στην εξάρτηση.
Πρόσθεσε ότι «Με βάση τη θέση αρχής του Κόμματός μας απέναντι στον ανελεύθερο τρόπο ζωής που χαρακτηρίζεται από την υποκατάσταση αναγκών και τη φυγή από μια δυσβάστακτη κοινωνική και προσωπική πραγματικότητα, ορθώνουμε μέτωπο ενάντια στην προβληματική σχέση και την εξάρτηση από το αλκοόλ. Μια σχέση, που απομακρύνει το άτομο από την αναγνώριση των κοινωνικών του αναγκών, πόσο μάλλον από την κοινωνική δράση για την ικανοποίησή τους».
Ξεχωριστή στιγμή η φωνή του Συλλόγου Αποφοίτων του ΚΕΘΕΑ, όπως αυτή μεταφέρθηκε από τον Σήφη: “Η 26η Ιουνίου είναι για μας ημέρα μνήμης, ελπίδας κι ευθύνης. Είναι αφιερωμένη σε όσους χάθηκαν από την εξάρτηση, σε όσους συνεχίζουν να δίνουν τη μάχη τους, αλλά και σε όσους απέδειξαν ότι ο άνθρωπος μπορεί να αλλάξει και να πάρει τη ζωή του πίσω. Και όταν μιλάμε για εξάρτηση σε μιλάμε μόνο για ναρκωτικά. Μιλάμε για κάθε μορφή εξάρτησης: το αλκοόλ, τον τζόγο, το διαδίκτυο και κάθε συμπεριφορά που στερεί από τον άνθρωπο την ελευθερία του. Γιατί όλες οι εξαρτήσεις έχουν κάτι κοινό. Δεν ξεκινούν από την ουσία, αλλά από την απουσία ελπίδας, σχέσεων και νοήματος. Εμείς, οι απόφοιτοι του ΚΕΘΕΑ, είμαστε η ζωντανή απόδειξη ότι η πλήρης απεξάρτηση είναι πραγματικότητα. Στη θεραπευτική κοινότητα μάθαμε να αναλαμβάνουμε την ευθύνη της ζωής μας, να στεκόμαστε στα πόδια μας χωρίς δεκανίκια, να χτίζουμε ειλικρινείς σχέσεις, να συνεργαζόμαστε, να βάζουμε στόχους και να αγωνιζόμαστε για αυτούς. Δε μάθαμε να διαχειριζόμαστε την εξάρτηση μας. Μάθαμε να η μιλάμε. Δε μάθαμε να γινόμαστε λειτουργικοί εξαρτημένοι. Μάθαμε να γινόμαστε ελεύθεροι άνθρωποι”. Ο Σήφης μετέφερε επίσης την ανησυχία των αποφοίτων για την υποχώρηση της απεξάρτησης και επανένταξης απέναντι σε μια λογική που περιορίζεται στη διαχείριση της χρήσης και στη μείωση της βλάβης.
Όπως υπογράμμισε: «Η μείωση της βλάβης έχει τη θέση της ως εργαλείο δημόσιας υγείας, δεν μπορεί όμως να αντικαταστήσει το δικαίωμα κάθε ανθρώπου να διεκδικήσει μια ζωή πραγματικά ελεύθερη από κάθε εξάρτηση. Με αφορμή τη σημερινή ημερίδα νιώθουμε αισιοδοξία. Αναγνωρίζουμε τη διαχρονική, ξεκάθαρη και αταλάντευτη στάση της ΚΝΕ απέναντι σε όλες τις εξαρτήσεις. Είμαστε βέβαιοι ότι θα συνεχίσουμε να συναντιόμαστε στους ίδιους αγώνες για την υπεράσπιση των δημόσιων, δωρεάν, στεγνών θεραπευτικών προγραμμάτων και για ουσιαστική πρόληψη. Για εμάς, η 26η Ιουνίου είναι η ημέρα που γιορτάζουμε τη ζωή που πήραμε πίσω. Και είναι ταυτόχρονα η ημέρα που δηλώνουμε ότι δε θα σταματήσουμε να αγωνιζόμαστε ώστε κανείς να μη στερηθεί το δικαίωμα να παλέψει για μια ζωή καθαρή, ολόκληρη και πραγματικά ελεύθερη».
Το υπόλοιπο πρόγραμμα της ημερίδας
Το πρόγραμμα της ημερίδας:
Πρώτη ενότητα: «Κοινωνία – Άνθρωπος – Εξαρτήσεις»
10.30 «Η ουσία του ανθρώπου είναι το σύνολο των κοινωνικών του σχέσεων» – Κυριάκος Ιωαννίδης, κοινωνιολόγος, μέλος ΚΕ του ΚΚΕ, υπεύθυνος του Τμήματος Παιδείας και Έρευνας
10.45 «Σχετικά με τον τρόπο ζωής. Ορισμένες πλευρές για τη νεολαία και τις εξαρτήσεις» – Αποστόλης Χαρίσης, διδάκτωρ Κοινωνιολογίας, μέλος της Ιδεολογικής Επιτροπής της ΚΕ του ΚΚΕ
Δεύτερη ενότητα: «Ουσιοεξαρτήσεις»
11.30 «Ναρκωτικά: Ο διπλός στόχος του συστήματος και η θεωρία του “λειτουργικού χρήστη”» – Ελένη Μητικάρη, μέλος της ΚΕΟΕ του ΚΚΕ και υπεύθυνη του Τμήματος της ΚΕ του ΚΚΕ Κατά των Ναρκωτικών και των Εξαρτήσεων
11.45 «Μύθοι και αλήθειες για την κάνναβη: Κερδοφόρες μπίζνες με θύμα τις νεανικές συνειδήσεις» – Ρούλα Γεωργιάδου, ψυχίατρος, μέλος του Τμήματος της ΚΕ του ΚΚΕ Κατά των Ναρκωτικών και των Εξαρτήσεων
12.00 «Αλκοόλ, από την κοινωνική χρήση έως την εξάρτηση. Όψεις του ζητήματος» – Σοφία Σκλαβενίτη, ψυχολόγος – ψυχοθεραπεύτρια, μέλος του Τμήματος της ΚΕ του ΚΚΕ Κατά των Ναρκωτικών και των Εξαρτήσεων
Τρίτη ενότητα: «Συμπεριφορικές εξαρτήσεις: Τζόγος, social media, gaming»
- 12.45 «Τζόγος: Ψυχολογική και αξιακή εξάρτηση σ’ ένα φαινόμενο με αμύθητη κερδοφορία» – Ορέστης Παπαγιαννόπουλος, ψυχολόγος – ψυχοθεραπευτής, μέλος του Τμήματος της ΚΕ του ΚΚΕ Κατά των Ναρκωτικών και των Εξαρτήσεων
- 13.00 «Ποστάρω, άρα υπάρχω; Η ζωή, η επικοινωνία και η “κοινωνικοποίηση” μέσα από τον παραμορφωτικό φακό των social media» – Έλενα Μποτζιολή, μέλος της ΚΕ του ΚΚΕ
- 13.15 «Gaming: Όταν το παιχνίδι δίνει τη θέση του στην εξάρτηση» – Ιλιάνα Ναζεντιάδου, ψυχολόγος – ψυχοθεραπεύτρια, μέλος του Τμήματος της ΚΕ του ΚΚΕ Κατά των Ναρκωτικών και των Εξαρτήσεων
Τέταρτη ενότητα: «Η πάλη ενάντια στα ναρκωτικά και τις εξαρτήσεις»
- 14.00 Χαιρετισμός από το Εθνικό Συμβούλιο κατά των Ναρκωτικών (ΕΣΥΝ)
- 14.15 «Η ανατρεπτική δράση της ΚΝΕ για τη νεολαία πρωταγωνίστρια και όχι στο περιθώριο της κοινωνικής ζωής» – Μυρτώ Καλτικοπούλου, ψυχολόγος – ψυχοθεραπεύτρια, μέλος του ΚΣ της ΚΝΕ, επικεφαλής της Επιτροπής του ΚΣ της ΚΝΕ κατά των Ναρκωτικών και των Εξαρτήσεων
- 14.30 «Η πείρα της ΕΣΣΔ στην πάλη ενάντια στις εξαρτήσεις και τα ναρκωτικά» – Παναγιώτης Κατηφές, κοινωνιολόγος, σύμβουλος εξαρτήσεων, στέλεχος του ΚΚΕ
- 14.45 «Πρόληψη – θεραπεία – κοινωνική επανένταξη. Οι επιπτώσεις από την ίδρυση του ΕΟΠΑΕ» – Λεμονιά Φακάρου, ψυχολόγος, μέλος του ΔΣ του Συλλόγου Εργαζομένων ΕΟΠΑΕ
Κλείσιμο Ημερίδας
- 15.00 Θοδωρής Κωτσαντής, Γραμματέας του ΚΣ της ΚΝΕ