Το εκρού του νεκρού. Της Αμφίπολης, ντε!

ΒΑΣΩ ΓΙΛΔΙΖΗ ΒΑΣΩ ΓΙΛΔΙΖΗ Απόψεις • 13 Νοεμβρίου 2014

Ομολογώ εξεπλάγην από την χθεσινή αποκάλυψη ότι η αρχαιολογική σκαπάνη έφερε στον φως τον «σκελετό του νεκρού» της Αμφίπολης. Σε ένα εκτενέστατο δελτίο τύπου που αναρτήθηκε στην ιστοσελίδα του Υπουργείου Πολιτισμού με τίτλο «Σημεία Ενημέρωσης από την κ. Άννα Παναγιωταρέα και την Γ.Γ. κ. Λίνα Μενδώνη στην Αμφίπολη» (sic!) διάβασα επιπλέον ότι ο εν λόγω σκελετός του «αφηρωϊσμένου» αλλά κατά τα άλλα παντελώς αγνώστου νεκρού βρέθηκε «εντός και εκτός του τάφου».

Λίγη ώρα μετά την γραπτή ανακοίνωση που «έκανε τον κόσμο να παραμιλά» , όπως έγραψαν κάποια μήντια, η επικεφαλής της ανασκαφής Κατερίνα Περιστέρη δήλωνε σε συνέντευξη τύπου ότι ο τάφος ανήκει σε «άνδρα», και μάλιστα, «στρατηγό»!

Εντάξει, το φύλο ενός σκελετού μπορεί να προσδιοριστεί εκ πρώτης όψεως από το εύρος της λεκάνης – ως γνωστόν οι γυναίκες έχουν πιο φαρδιά λεκάνη για να διευκολύνεται η εγκυμοσύνη -. Πώς μπορεί όμως να προσδιοριστεί το χαρακτηριστικό «στρατηγός» από το σκελετό; Μήπως παλιά οι στρατηγοί είχαν στραβά πόδια λόγω της πολύωρης ιππασίας; Μήπως βρήκαν καμιά περικεφαλαία στον τάφο; Τα μέχρι στιγμής ταφικά ευρήματα περιορίζονται σε δυο Σφίγγες και τα φτερά τους, δυο Καρυάτιδες και τις πτυχές τους, ένα μωσαϊκό με την Αρπαγή της Περσεφόνης και κάποια εκρού διακοσμητικά ευρήματα που δεν προσδιορίζουν ούτε το αξίωμα ούτε οτιδήποτε άλλο σχετικά με την ταυτότητα και ιδιότητα ούτε του νεκρού ούτε του σκελετού.

Ωστόσο, η ανακοίνωση είναι σαφέστατη. Γράφοντας «ο σκελετός του νεκρού» οι κκ Παναγιωταρέα και Μενδώνη με το «του» συγκεκριμενοποιούν ότι ο σκελετός ανήκει αδιαμφισβήτητα στον επιφανή νεκρό της Αμφίπολης, αλλιώς θα έγραφαν «ο σκελετός ενός νεκρού» ή ακόμα πιο δόκιμα «ανθρώπινος σκελετός» ή «ανθρώπινα οστά», έτσι δεν είναι;

Την ώρα που επιστήμη και γραμματική σηκώνουν τα χέρια ψηλά, οι κκ Παναγιωταρέα και Μενδώνη είναι σίγουρες για την ταυτότητα του «σκελετού του νεκρού», πριν αυτός εξεταστεί από τους ειδικούς με τεστ DNA που αναμένεται να προσδιορίσει φύλο και ηλικία, όπως άλλωστε επισημαίνουν στην ανακοίνωση σημειώνοντας ότι «είναι προφανές ότι το ανθρωπολογικό υλικό θα εξεταστεί από ειδικούς επιστήμονες.»

Η ανακοίνωση του ΥΠΠΟ δεν αφήνει κανένα περιθώριο για την περίπτωση – λέμε τώρα – ο σκελετός να ανήκει ίσως σε κάποιο τυμβωρύχο της αρχαιότητας ή επόμενων αιώνων που άφησε τα κοκαλάκια του εκεί, μισός μέσα στον συλημένο τάφο, μισός απέξω, χτυπημένος από την σκαπάνη κάποιου συνεργού εν βρασμώ ψυχής και εν μέσω διαφωνίας για το …εκρού του νεκρού, συνεργού που την έκανε με τα κτερίσματα του τάφου.

Ένα άλλο σημείο που μου προκαλεί έκπληξη είναι η αναφορά ότι το φέρετρο του επιφανούς νεκρού είχε τοποθετηθεί σε μια «επιμήκη βάθυνση πλάτους 0,54μ.και μήκους 2,35μ.» Μα τι διάολο, τον άνθρωπο λάστιχο έθαψαν εκεί μέσα, τον Τιραμόλα της αρχαιότητας, τον θνητό που θεωρούσαν «ιδιαίτερο» και τιμούσαν σαν ήρωα -«αφηρωϊσμός» -λόγω τη σωματικής του διάπλασης; ‘Η μήπως ο νεκρός ένοικος της Αμφίπολης είναι κανένα παιδάριο ή έστω δεσποινάριο;

Εγώ αρχαιολόγος δεν είμαι. Δεν κατέχω την τέχνη της αρχαιολογικής ανασκαφής ούτε της ανθρωπολογίας. Διαθέτω όμως κοινή λογική, έχω δει όλα τα Ιντιάνα Τζόουνς και τα Μούμια Ι και ΙΙ καθώς και όλα τα αστυνομικά που διαπρέπουν για τις ιατροδικαστικές τους έρευνες.

Επιπλέον είμαι αλλεργική στα «σημεία ενημέρωσης» και «στα τέρατα» του συντακτικού, της γραμματικής, των κινήσεων εντυπωσιασμού, στα κείμενα γραμμένα στο πόδι και στην στυγνή πολιτική εκμετάλλευση της ανασκαφικής αρχαιολογίας.

Φοβάμαι μήν καταλήξουμε να υμνούμε τον αρχαίο τυμβωρύχο ως «επιφανή στρατάρχη» και δούμε κυράδες να σφάζονται για την ταυτότητα, την καταγωγή και το χρώμα του διάσημου αποθανόντα της Αμφίπολης και να τσουρομαδιούνται για το εκρού του νεκρού.

Εκτός βέβαια αν οι αρχαιολόγοι έχουν και άλλα ευρήματα και μας τα παρουσιάσουν στο επόμενο Eurogroup ή την επόμενη άφιξη της Τρόϊκαζ.

*Παρεμπιπτόντως, για όσους δεν το γνωρίζουν η κ. Άννα Παναγιωταρέα είναι «εκπρόσωπος τύπου του Τάφου της Αμφίπολης» και η κ. Λίνα Μενδώνη είναι «Γενική Γραμματέας του Υπουργείου Πολιτισμού», …τον πολιτισμό μου μέσα!

Διαφήμιση

Τα σχόλια δεν είναι διαθέσιμα

Άποστολή άρθρου μέσο Email